Kleinschalig Rentabiliteit In de steek Voorlichting Biotechnologie Gezinsbedrijf Diversen Het personeel van de ZLM nam bij de ingang de vele geschenken voor het echtpaar Doeleman in ontvangst. ongetwijfeld ingaan op de mondiale overschotten problematiek. Voor de 'a: d- en tuinbouw is het belangrijk j. er handelsafspraken gemaakt worden. Vanuit deze onzekerheid maakt de ZLM zich zorgen over de d^kussies die binnen de landbouw organisaties gevoerd worden over ecu meer marktgericht beleid. Zor gen over het optimisme, dat wij in Nederland met een meer marktge- i i ht beleid binnen de EG de beste erlevingskansen hebben. EG- kemrriissaris Andriessen verwijt de «-ministerraad besluiteloosheid. Maar Andriessen kan verweten werden dat ook hij niet met funda mentele oplossingen komt om de O' erschottenproblematiek op te lossen. Wanneer er geen vraag is kan ook prijsverlaging de problemen van de overschotten op korte termijn niet oplossen. Teveel wordt er een poli- dek konsumentenbeleid gevoerd. Naar onze mening moet de europese kommissie eerst de overschotten vogwerken. Zelfs het vernietigen daarvan kost uiteindelijk waar schijnlijk minder dan het opslaan te gen hoge kosten of de verwerking in eevoer zoals dat met de boter dreigt te gebeuren. Wij maken ons zorgen over de ak kerbouw in ons werkgebied. Een ak kerbouw die voor een belangrijk deel kleinschalig is kunnen blijven door de teelt van meer intensieve produkten. Intensieve gewassen be tekenen echter ook hogere produk- tiekosten. Met een meer marktgericht beleid niet name bij de granen vrezen wij dat door teeltverschuivingen de kon- kurrentie van andere produkten zal toenemen. Landelijk maar ook in andere EG-landen. Onze eksport zal daardoor onder druk komen te staan. Gezien de kleinschalige struk- tuur in het zuidwesten is dit een ekstra zorg voor de ZLM omdat zeer veel van onze leden vallen onder de kategorie 'kleinere intensieve ge lengde akkerbouw/groenteteeltbe- d: ij ven'. Kontingentering van granen vrezen wij zal dezelfde effekten hebben als prijsverlaging. Bij kontingentering is het gevaar (onafwendbaar) dat ook andere, tot nu toe vrije produkten, onder het juk van produktiebeper- i nde maatregelen komen. Dc ZLM is voorstander van het tijdelijk uit produktie nemen van de grond op v j ij willige basis. Meer duidelijkheid i.iDet er komen over de voor- en na- leien en de haalbaarheid binnen de EG. Tijdelijke braaklegging van de grond werkt niet bevriezend op de bedrijfsontwikkeling. Braakleggen heeft het voordeel dat jaarlijks bij gestuurd kan worden. Om bevrie zing van de bedrijfsontwikkeling te voorkomen en onze konkurrentiepo- sitie te handhaven of zelfs te verbete ren is krachtige voortzetting van het iandinrichtingsbeleid en (dus) ook dc inpoldering van de Markerwaard noodzakelijk. Men moet bereid zijn de aktuele situatie los te koppelen van het beleid op lange termijn. Zeer ernstige bedenkingen hebben wij daarom ook tegen de blijkbaar bij de Rijks Planologische Dienst leven de ideeën dat de landbouwover schotten van strukturele aard zijn en dat ook de dalende tendens van de prijzen struktureel zijn. Cm daaraan het planologische be leid voor de komende 40 jaar op te hangen is ronduit kortzichtig. Overi gens wil ik, ondanks de voorgeno men bezuinigingen op landinrich ting, volhouden dat ruilverkaveling nog altijd voor de land- en tuinbouw een aantrekkelijke zaak blijft. Voor de veehouderij liggen er rigo- ••euze voorstellen van de Europese kommissie op tafel om de melkpro- duktie met 6% te verminderen. Vooral de kleinere bedrijven zullen daardoor in de problemen komen. Maar ook de zuivelindustrie zal te maken krijgen met een minder ren dabele verwerking wat door zal wer- t en op de rentabiliteit van alle vee houderijbedrijven: groot èn klein. In Nederland is de hoeveelheid melk die vrijkomt door beëindiging zeer beperkt. Deze melk op rechtvaardige wijze verdelen onder bedrijven die het hard nodig hebben is bijzonder moeilijk of onmogelijk. Nivellering van produktie past niet bij vrij ondernemerschap. Indivi duele ondernemers reageren anders dan wetmatig de bedoeling is. Wij zien dat nu bij de invoering van de meststoffenwet. Nog nooit heeft er zo'n sterke uitbreiding plaatsge had als tijdens de interimwet in de intensieve veehouderij. Terughou dend prijsbeleid en produktiebeper- kende maatregelen zullen tot gevolg hebben dat de bedrijfsbeëindiging de komende jaren'zal toenemen. Deze te verwachten ontwikkeling is in tegenstelling met de opvolgers- druk, zoals die de laatste jaren wordt waargenomen. Om de beëin diging meer geleidelijk te laten verlo pen kan inkomensaanvulling be spreekbaar zijn. Dit voorstel is door de voorzitter van het KNLC op de algemene vergadering opnieuw ter diskussie gesteld. Op termijn is dit voor Nederland evenwel geen strukturele oplossing. Er zal daarom niet aan te ontkomen zijn om (opnieuw) inhoud te geven aan een saneringsgebied. Het huidige EG-beleid en de natio nale invulling daarvan ervaren wij als een bijzonder harde noodzaak. Wanneer in de EG ruim 50% van de grond als marginaal wordt aange merkt tegenover Nederland 0,9% moet het duidelijk zijn dat Neder land niets mag verwachten van het met door landbouw-kommissaris Andriessen met veel bravour ge brachte Socio-Struktuurbeleid. Voor de Nederlandse land- en tuin bouw is het daarom noodzakelijk dat er een gunstig nationaal voor waarden scheppend beleid aanwezig blijft. Het is voor ons dan ook onbe grijpelijk dat de land- en tuinbouw ook door de agrarische kamerleden, waaronder bestuursleden van land bouworganisaties, zo in de steek ge laten worden. Géén verweer tegen verdere bezuinigingen op wat ik heb genoemd 'voorwaarden scheppend beleid' als Onderzoek, Voorlichting en Landinrichting. Geen verweer te gen afbraak van het beleid. Maar ook geen visie op een ander beleid gericht op de toekomst. Vele jaren praten wij in onder andere de lande lijke raad voor bedrijfsontwikkeling over de positie van de voorlichting. Direkties Veehouderij, Akker- en Tuinbouw proberen de voorlichting zo goed mogelijk te laten funktione- ren. Toch is het niet mogelijk ge weest te voorkomen dat een belang rijk deel van de individuele voorlich ting is overgenomen door Handel, Koöperaties, kommerciële voorlich- tingsburos en dienstverlenende orga nisaties. De versnippering is in volle gang. De kommissie BOAV heeft het dage lijks bestuur van het Landbouw schap nadrukkelijk gevraagd met de Minister van Landbouw over de toe komst van de voorlichting te over leggen. Bereidheid moet er zijn bij de 3 CLO's tot samenwerking ten behoe ve van de technische voorlichting. Gebeurt dat niet dan zal de versnip pering verder doorgaan. De zorg daarover leeft duidelijk bij de leden. Aan deze zorg van onderaf mogen de besturen niet voorbij gaan. De ta- korganisaties zijn een goede aanzet nieuwe ontwikkelingen te sti muleren. Zeeland heeft voor de akkerbouw vroegtijdig initiatieven genomen en ook Brabant volgt nu gesteund door de leden van de 3 organisaties. In het verlengde daarvan moeten de Pro vinciale Raden voor Bedrijfsontwik keling meer inhoud krijgen. Gezamenlijke verantwoordelijkheid tussen overheid en bedrijfsleven voor de technische voorlichting kan in de provinciale raden gestalte krijgen. De lijnen tussen de Landelijke Raad en de Provinciale Raden zullen kor ter moeten worden. Evenals de voorlichting staat ook het onderzoek onder druk van de be zuinigingen. daarbij komt de belan genafweging tussen het praktijkge richte onderzoek en het maatschap pelijk relevante onderzoek. Met het biotechnologisch onderzoek blijkt Nederland - zover dat is te overzien - nog redelijk in de pas te lopen. De belangstelling van de Groot In dustrie voor biotechnologie en plan tenveredeling groeit nog steeds. Op de gevaren voor de primaire land- bouwproduktie heb ik reeds gewezen. Samenwerking tussen onderzoek sinstituten, de landbouwuniversiteit en het landbouwbedrijfsleven is no dig om een rol te kunnen blijven spe len bij een tweede groene revolutie. Daarbij is verdere integratie op EG- nivo voorwaarde in konkurrentie met Amerika en Japan. De land bouw kan dan in de toekomst meer grondstoffen leveren voor nieuwe produkten. 1 Met name de plantenveredeling zal meer gericht moeten zijn op deze nieuwe ontwikkeling. Puntenverde ling en biotechnologie moeten meer worden geïntegreerd. Overigens kan het EG-kwaliteitsbeleid voor baktar- we wel eens tegengesteld werken vanwege de toekomstige verwerking van granen als energie vervangende produktie. Dat is niet alleen een be lang voor de landbouw maar ook ui termate belangrijk voor de Neder landse ekonomie. Onze kritiek op de bezuinigingen van het Ministerie van Landbouw heb ik met het voorgaan de onderbouwd. Enerzijds hebben wij zorgen over verlies van invloed op de ontwikkeling van nieuwe pro- duktieprocessen. Anderzijds- zorg over de verminderde interesse van de chemische industrie, nieuwe chemi sche produkten voor de landbouw te ontwikkelen. De zware eisen die bij de toelating van nieuwe produkten gesteld worden vergen zeer hoge ont wikkelingskosten. Hierdoor dreigt het paard achter de wagen gespannen te worden om milieu-vriendelijker en veiliger mid delen beschikbaar te krijgen. Vermeende tegenstrijdigheden tus sen landbouw en ecologie dreigen gemeenschappelijke belangen in ge vaar te brengen. De heer Doeleman stelde vervolgens dat de land- en tuinbouw vandaag de dag te maken heeft met veel onze kerheden. Moeilijk voorspelbaar is wat dit voor gevolgen zal hebben voor het individuele bedrijf. Wat is de bestaanszekerheid voor veel be drijven in de toekomst. Kunnen ge zamenlijk de randvoorwaarden ver beterd worden voor meer bestaans zekerheid. Moeten wij ook part-time landbouw bevorderen. Zo is het kamperen bij de boer een mogelijk heid om het gezinsbedrijf in stand te houden. Wat is de positie van de vrouw op het gezinsbedrijf. Wan neer de verwachting is dat 40% van de vrouwen in de toekomst een eigen inkomen verdienen zal de vrouw in de landbouw daarbij een uitzonde ring vormen. De positie van de vrouw in het ge zinsbedrijf dient met name fiskaal een duidelijke plaats te krijgen. De ZLM moeet daar meer aandacht aan besteden. De ZLM zelf kan de vrouw een eigen plaats toekennen' door het instellen van het gezinslidmaatschap. Brede maatschappelijke belangstelling is voor boer en tuinder en zijn gezin zeer belangrijk. Wij mogen ons niet isoleren van de maatschappij waarin wij leven. Vrouwen kunnen daaraan een belangrijke bijdrage leveren. Jongeren zullen de mogelijkheid moeten krijgen een goede opleiding te volgen. Ongewenste opvolgings- druk kan daardoor worden voorko men. Voor jongeren die boer wor den is er een goede agrarische oplei ding mogelijk. Bijscholing zal nog meer dan in het verleden noodzake lijk zijn. Goede voorzieningen en be manning op de agrarische scholen is daarvoor nodig. Uitwisseling tussen voorlichting en onderwijs dient ver der te worden gestimuleerd. Agra risch onderwijscentra moeten ver sneld tot stand komen willen wij vol doende grip houden op het agrarisch onderwijs. Ook hier zullen de drie CLO's bereid moeten zijn samen te werken. Daarbij eikaars opvattingen respekterend. In Zeeland zijn wij verheugd en erkentelijk dat de finan ciering van de MAS in Goes rond is. Na 10 jaar kan ik nu voorbij gaan aan de problemen van de huisvesting van de MAS in Goes. Bij de bouw zal rekening gehouden moeten wor den met de mogelijkheid van de tot standkoming van een AOC. Het ziet er naar uit dat binnenkort meer duidelijkheid komt over de verplaatsing van de HLS van Dor drecht richting Delft, samen met de Hogere Tuinbouwschool te Utrecht. Van groot belang voor de akker bouw en grove tuinbouw is, dat de vakrichting Nederlandse landbouw gehandhaafd blijft. De ZLM werkt verder aan fusies van het Huishoud- en Nijverheidsonder wijs met andere onderwijsinstellin gen. Noodzakelijk om het HNO on derwijs op het platteland veilig te stellen. Noodzakelijk door het be leid tot schaalvergroting. Schaalver groting waarbij wij ons afvragen of dit in het belang is van het onderwijs zelf. De ZLM-voorzitter besloot zijn toespraak als volgt: 'Hef lof nu foe gevoerde nationale landbouwbeleid in liet Europese Ge meenschappelijk landbouwbeleid staaf onder zware spanning. Indrin gend komt de vraag op ons af wat dit betekent voor de werkgelegen heid in de landbouw. Of meer kon- kreet: de bestaansmogelijkheden voor veel gezinsbedrijven. De ZLM zal naar buiten in het over leg duidelijk aan moeten geven wat de positie is van de land- en tuin bouw in ons werkgebied. Naast deze politieke belangenbehartiging zal de ZLM zich verder moeten versterken gericht op de individuele belangen behartiging. Duidelijk herkenbaar zijn en blijven met het beleid in hef belang van de leden. De ZLM be schikt over zeer goede medewerkers die bereid zijn zich in te zetten voor de belangen van de leden. De Sociaal Ekonomische Voorlichting speelt hierbij een belangrijke rol. In een ekstra bijdrage in ons land- en tuin bouwblad is daar speciale aandacht aan besteed. Dat d eeigen identiteit door de leden als zeer belangrijk er varen wordt blijkt als het gaat om ons land- en tuinbouwblad. Deze herkenbaarheid kan ook behouden blijven wanneer meer samenwerking tot stand komt met de overige orga nisatie bladen. Bij de diensten en in stellingen van de ZLM gaat alles naar wens. Doeleman sloot zijn toespraak af met een uitspraak van de heer H.D. Louwes: 'Een gelukkig volk kan alleen blijven bestaan als het een gezonde boerenstand heeft'. Na de jaarrede van de algemeen voorzitter kwam het verslag van de Algemene Vergadering van 6 decem ber 1985 aan de orde. Dit verslag werd zonder op of aanmerkingen goedgekeurd. De rekening en ver antwoording van de ZLM over het jaar 1985 werd eveneens goedge keurd. De heer Werther uit Sprang- Capelle verklaarde namens de finan ciële commissie de rekening en ver antwoording over 1985 nagezien en akkoord te hebben bevonden. De begroting en kontributieregeling voor het jaar 1987 werden hierna door de algemene ledenvergadering onveranderd vastgesteld. Met vrij wel algemene stemmen werd de heer W. van Veldhuizen te Aarle-Rixtel herbenoemd tot lid van het hoofd bestuur. Het rekord-aantal van ruim 800 bezoekers gaf ondubbelzinnig blijk van de grote waardering die de heer Doeleman als ZLM voorzitter de afgelopen tien jaar genoten heeft en nog steeds geniet. vrijdag 12 december 1986 11

Krantenbank Zeeland

Zeeuwsch landbouwblad ... ZLM land- en tuinbouwblad | 1986 | | pagina 11