s 1 I Dc TOESTAND In Berlijn. Communiqué Com. Goede Diensten De AARDBEVING In Japan. I l I 9. H. M. de Koningin richt zich tot Prins Bernhard WOENSDAG 30 JUNI 1948. 4de Jaargang No- 845. Verschijnt dagelijks Drukkerij N.V„ Firma P- J- van de Sande 9 9 t x 1 x x 2 J X X x X X x x X x X X X X X X X X X x Geschenken van de Prinsesjes op vaders verjaardag Gen. Sir Brian Robertson over toestand in Berlijn. Generaal Clay bezoekt Sokolotsky. Nieuw element in Belgische Koningskwestie Berechting van Duitse oorlogsmisdadigers in Frankering by Abonnement: Temeuzen WEERSVERWACHTING medegedeeld door het K.N.M.I. te De Bilt, geldig tot Woens dagavond. Aanhoudend koel weer. Wisselende bewolking met nu en dan buien. Aanhoudend koel weer. Matige, in de kustge bieden tijdelijk vrij krachtige wind tussen West en Noord DE VRIJE Advertentieprijs per mm 10 ct.minimum per advertentie 1,50. Inzending advertentie* tot des namiddags 4 uur Rubriek ki. advertenties: 5 cegtlz -60 ct.; iedere rege' meer 12 cent. Ver melding Brieven onder nr. Bureau van dit Blad 10 cenc meer. Temeuzen Abonnementsprijs ƒ3,25 per kwartaal J J A !H. M. de Koningin heeft het navolgend schrijven aan Prins Bernhard gericht: Op Uw laatsten verjaardag tijdens ipijn regeering, voel ik mij gedrongen U zeer hartelijk te danken voor al hetgeen gij op zoo velerlei gebied voor ons volk. en voor het vaderland gedaan hebt, zoowel vóór als tijdens den oorlog en daarna. Nimmer zal ik vergeten, hoe gij mij bijgestaan hebt buiten mijn regeeringstaak gedurende de moeilijke jaren in Engeland, steeds op de br,e.s staande voor de zaak der vrijheid. Gelijk met de troonsbestijging van Juliana zijt gij krachtens de geldende bepaling „de" Prins der Nederlanden. Ik doe een 'beroep op alle land- en rijksgenooten en niet minder op het buitenland U zoo te noemen.' Alhoewel goed bedoeld is de vergissing vrij algemeen,'dat gij in den vervolge Prins Gemaal zoudt heeteni. (Deze titel heeft echter hier te lande nimmer be staan en is daarom onaanvaardbaar. Ik wensch U van harte toè, dat gij, voortgaande op den in geslagen weg, Uw gaven en Uw werkkracht ten behoeve van Juliana en ons volk ten volle zult kunnen ontplooien. WILHELM INA. f X X X De Prinsesjes hebben de ver jaardag vani hun vader niet on gemerkt voorbij laten gaan en ongetwijfeld zal de Prins met trots de geschenken bekeken hebben, die zijn dochters hem Dinsdagmorgen aanboden. De drie oudste Prinsesjes meen den niet beter te kunnen doen, dan hun vader met een stukje „eigen handiwerk" te verrassen op de „dag der dagen". Op Soest- dijk is een ieder het er over eens, dat het zelf-geboetserde sealy- ham-hondje van Prinsss Bea trix een waar kunstwerk is en naar alle waarschijnlijkheid een trouwe weergave van het origi neel. Het witte, 30 cm hoge beest zit recht overeind met 'de pootjes voor zich uit, juist zo, alsof hij op een koekje zit te wachten Ook Prinses Irene heeft voor haar scheppingsdrang een object uit de dierenwereld gekozen. Zij heeft eveneen- van boetseer- klei -een schaapje gemaakt, dat Dinsdag trots prijkte tussen de geschenkep. die voor de Prins op de tafel waren uitgestald. HERDENKINGSMONUMENT OP DE SLOEDAM. Er is een begin gemaakt met de voorbereidingen voor de plaat sing van een herdenkingsmonu ment op de Sloedam nabij Arne- muiden, ter nagedachtenis aam degenen, die in 1940 bij de strijd om deze dam het leven verloren. Prinses Margriet, die het in de beeldhouwkunst niet zo ver heeft gebracht als haar oudere zusjes, heeft zich dit jaar nog beperkt tot het traditionele „gevlochten matje". Prins Bernhard's verjaardag. Dinsdag was H. M. de Koningin te Soestdijk om de verjaardag van Prins Bernhard te vieren. In de middag was er op het con coursterrein achter het Paleis een concours hippique, waarbij behal ve de Koningin, de Prinses- Regentes en de drie oudste Prin sesjes een beperkt aantal geno digden aanwezig was. Generaal Sir Brian Robertson heeft bij zijn terugkomst uit De nemarken in Duitsland de Sow- jet-Russische inperkings-maatre- gelen te Berlijn „een daad vm meedogenloze or..-cmeljjkhc zijn weerga in de wereldgeschie denis niet kent" genoemd. In een plenaire zitting van de bestuursraad voor de Britse zóne zeide hü: „Het afsnijden van de Westelijke sectoren van Berlijn van alle voedseltoevoer schept een situatie, die niet alleen voor de bevolking van West-Berlijn en Duitsland, doch voor de gehele wereld ernstig is. Ik gebruik het woord ernstig in het volledig be sef van zijn betekenis1"." ,De volkeren' der wereld zullen deze poging, een politiek voordeel te krijgen door een poging tot uit hongering der bevolking, veroor delen", aldus Robertson, die ver der nog zeide: „Misschien zult U vragen, wat uiteindelijk zal ge beuren Ik weet het niet, omdat ik alleen weet wat ik zal doen. Ik heb mijn instructies. Zij zijn du'delifk, krachtig en waarschijn lijk onveranderlijk. Indien U deze instructies wilt weten, verwijs ik U naar Bevin's verklaring in het parlement en indien U verdere ontwikkelingen wilt weten, ver wijs ik U naar het debat van van daag in het Lagerhuis". Naar wij vernemen is de datum bepaald, waarop, de behan deling vani de cassatie-zaak Rau- ter door de Bijzondere Raad van Cassatie zal geschieden. Deze behandeling- is bepaald op 20 October a.s. om 10 uur. De Amerikaanse opperbevelheb ber in Duitsland, Generaal Clay, heeft een bezoek gebracht aan zijn Sowjet-Russische collega, Maarschalk Sokolofsky te Berlijn; zo meldt het Duitse Nieuws bureau D.P.D. Het bezoek wordt nu eens in verband gebracht met de recente aanhouding door Amerikaanse manschappen van Sokolofsky, dan weer met de tegenwoordige cri sis te Berlijn, aldus besluit het bureau De Berlijnse gemeenteraad heeft de militaire missie van „een vreemde mogendheid" verzocht de Verenigde Naties om bijstand te verzoeken in verband met 't „eco nomische 'beleg" van Berlijn, al dus het Duitse nieuwsbureau D.P. D. (Britse zóne). De commissie van goede dien sten heeft gisteravond een com muniqué uitgegeven, waarin wordt medegedeeld, dat in de gisteren gehouden vergadering van de agenda-commissie de Republikein se delegatie een van te voren op gestelde verklaring aanbood, waarin zij aandringt op spoedige behandeling van de voorstellen van Dubois en Critchley als zijnde de beste gelegenheid voor de op lossing van het Indonesische pro bleem. De verklaring opgesteld door Mohammed Roem, zegt on der meer, dat hoewel de voorstel len voor de Republiek niet geheel aanvaardbaar zijn, omdat zij een compromis inhouden, deze toch de beste basis vormen om de onder handelingen onder auspiciën van de commissie van goede diensten voort te zetten. In zijn verkla ring verzoekt Roem de Nederland se delegatie om in het licht van Het New Yorkse radio-station „Daily News" meldt dat volgens Amerikaanse bezettingsautoritei ten te Tokio de eerste schattin gen van het aantal slachtoffers overdreven zijn. Men weigerde echter zelf een schatting te ma ken, aldus de radio. Een Amerikaans legerbureau te Tokio meldt, dat vijf steden ten gevolge van de aardbeving zijn verwoest. Het zjjn: Foekoei, Ma- roeoka, Mikoeni, Matsoeoka en Kanaza. Foekoei staat in brand en alleen het massieve bureau van de prefect staat nog over eind. De branden zijn van 30 km afstand waar te nemen. De Japanse bevolking is reeds hard aan het werk om de wegen, die door ingestorte bruggen en tunnels worden versperd, te ope- ne». Volgens de laatste schattingen zijpa drieduizend mensen gedood of gewond in de stad Foekoei, het epicentrum van de aardbeving, welke Maandag Japan geteisterd heeft en zeven steden in het Zui den van het eiland Hondo heeft verwoest. Gisterenmorgen was men de branden meester, die vier-vijfde va» de zijdestad Foekoei, met haar 85.000 inwoners, in de as gelegd hebben. In de andere plaatsen brandde het vuur van zelf uit. Volgens eerste schattingen zijn drie vierhonderdduieend mensen dakloos geworden. Een ooggetuige van de ramp in Foekoei zeide, dat de stad na de aardbeving er uitzag als was zij door een atoombom getroffen. In Horosjima stonden na de atoombom, nog dertien huizen overeind. In Foekoei, na de aard beving, nog slechts dne. Al het andere was puinhoop of stond te branden" Vluchtelingen stroomden alle kanten heen Totaal verbijsterde kinderen werden door hun moe der» u;t re puinhopen gesleept. Lt.-Gen. Robert Eichellberger, de bevelhebber van het achtste Amerikaanse leger in Japan, heeft hulpverlening aan de getroffen steden toegezegd en woorden van lof gezegd over de persoonlijke moed, welke de bevolking bij de ramp heeft betoond. Majoor Adams, een Amerikaan, die boven 't getroffen gebied ge vlogen heeft, verklaarde, dat een gebied met een straal van veertig kilometer rond Foekoei geheel verwoest is. Overal lagen omver geworpen tramwagens naast de rails, de brug in de hoofdweg is van zijn fundamenten gelicht en een spoorwegviaduct steekt in elkaar geschoven, in de lucht, zo dat het treinverkeer gedesorgani seerd is. Foekoei is een brandende ruïne, waarin alleen enkele constructies van gbwapend beton nog scheef overeind staan. De wegen verto- het bovenstaande en van de laat ste vergadering van de Veilig heidsraad haar standpunt te wij zigen en zich accoord te verkla ren met het plaatsen van de voor stellen op de agenda. Tevens deed Roem een beroep op de Belgische delegatie in de commissie om haar standpunt dienaangaande te wijzigen. Alvo rens Roem deze verklaring voor las, zeide Mr. W. Riphagen na mens de Nederlandse delegatie, dat het Nederlandse standpunt „definitief" was, en dat 'dus de Nederlandse regering de voorstel len niet in overweging kan ne men. Bij de aanvang van de ver gadering deelde Roem mede, dat de Republikeinse delegatie bereid was de conferentie wederom in Kalioerang te ontvangen op Maan dag 5 Juli voor de volgende drie wekelijkse periode van onderhan delingen. Mr. Riphagen verklaar de, dat een vertegenwoordiger van de Ned. delegatie contact zou opnemen met de Republikeinse delegatie ter bespreking van de technische aangelegenheden in verband met de bijeenkomst in Kalioerang. Het communiqué van de Com missie van goede diensten besluit met de mededeling, dat de com missie na afloop van de vergade ring in onderlinge bijeenkomst besloot een telegram te zenden aan de Veiligheidsraad in verband met de ontwikkelingen van heden. Dit telegram zou een antwoord zijn op het verzoek van de Veilig heidsraad van verleden week, waarin de Commissie werd ver zocht voort te gaan met haar po gingen om een vredelievende op lossing te bewerkstelligen en de Raad van de ontwikkelingen op de hoogte te houden. nen diepe kloven. Het merendeel der gevluchte bevolking heeft zich bij de oevers van de rivier verzameld. De meeste slachtoffers tegelijk zijn gevallen bij het instorten van 'een bioscoop, waardoor een groot aantal mensen levend begraven werd, en op het spoorwegstation, waar velen omkwamen door val lende brokstukken. Volgens een schatting van de Amerikaanse reddingsploeg^ die Dinsdag naar Foekoei is gegaan, zijn er te Foekoei en 39 plaatsen ln de buurt van deze stad 3155 personen om het leven gekomen en 7752 ernstig gewond. Te Foe koei alleen al hébben ongeveer 1000 personen het leven verloren. Het verzoek is door de militaire missie der betrokken vreemde mogendheid gunstig ontvangen, maar de naam der mogendheid wordt geheim gehouden, totdat de regering van het lanVPln kwes tie beslist heeft.. De socialistische eenheidspartij, waarin de communisten overheer sen, heeft een beroep op de Sow- jet-autoriteiten gedaan om „in 't belang van het werkende volk" melk uit de Sowjet-zóne te ver strekken aan kinderen en zieken in geheel Berlijn. President Truman der VS. en Robert Lovett, waarnemend Mi nister van Buitenlandse Zaken hebben Dinsdag op het Witte Huis de toestand te Berlijn besproken. De officiële houding der V.S. schijnt nog niet bepaald te zijn. Men verwacht, dat binnenkort de drie Westelijke mogendheden zich in een gemeenschappelijke verklaring tot Moskou zullen wen den. De aanvoer van voorraden „per luchtbrug" naar West-Berlijn is gisterenmorgen door goede weers omstandigheden begunstigd. Te half elf plaatselijke tijd waren reeds 48 volgeladen Dakota's neer gestreken op Tempelhof in de Amerikaanse sector. Wegverkeer tussen Britse en Sowjet-zóne weer opengesteld? Het Duitse nieuwsagentschap D.P.N. (Britse zóne) haalt een bericht aan, volgens hetwelk het tvegverkecr tussen de Britse en Sowjet-zöne van Duitsland zou mogen worden hervat. Personen uit de Sowjet-zóne met inbegrip van Berlijn mochten gisteren de grens bij Helmstedt passeren, indien zij in het bezit waren van interzonale passen. Alle reizigers moeten normale interzonale passen kunnen tonen, maar dat betekent niet, dat de interzonale treinen weer gaan lo pen, voegde Adner er aan toe. „De reparatie aan de lijn Helm stedt'Berlijn zal zelfs meer tijd vereisen dan men aanvankelijk meende". De maatregelen der Sowjet-autoriteiten dient om de Duitsers, die niet hebben kunnen vertrekken, toen de grens geslo' ten werd, in de gelegenheid te stellen naar hun woonplaats terug te keren. Er is de nadruk op ge legd, dat de nieuwe maatregelen geen invloed heeft op „de blokka de van Berlijn". In West-Berijm hebben 1200 spóorwegemployéT een protest betoging gehouden, waarbij het instellen vani een neutrale corri dor naar Berlijn werd geëist, aldus meldt de A.N.P.-correspon- dent. In de komende 3 weken zullen 200 man Brits personeel Berlijn verlaten. Officieel werd medege deeld, dat deze verdere vermin dering van het aantal Britse be ambten te Berlijn generlei ver band houdt met de huidige toe stand, doch een voortzetting is van een sedert maanden in gang zijnde overplaatsing van de sta ven van een aantal branches naar de Britse zóne. DE BERLIJNSE KWESTIE. Volgens de New-York Times heeft Trygve Lie, de secretaris generaal van de V.N., in overwe ging genomen of de Berlij'nse kwestie voor de Veiligheidsraad gébracht moet worden. Volgens artikel 99 van 't Hand vest heeft de secretaris-generaal het recht „elke kwestie, welke zijns inzien^ de handhaving van de internationale vrede en veilig heid in gevaar zou kunnen bren gen, onder de aandacht van de Veiligheidsraad te brengen". De onder Sowjetrussische con trole staande Berliner Zeitung s hri dat „geen derde wereld oorlog nodig is om Berlijn terug te geven aan de Duitsers". ,.Wij doen een beroep op de Westelijke bezettende mogendhe den de Berlijnse kwestie niet tot een prestige-kwestie te maken", aldus het blad. „Berlijn behoort noch aan de Oostelijke, noch aan de Westelijke mogendheden, doch aan de Duitsers Wanneer de Westelijke mogendheden onze sympathie willen winnen, moeten zij de stad niet tot slachtoffer maken van hun ruzie, doch moe ten zij er voor zorgen, dat zij weer de hoofdstad wordt van een verenigd Duitsland." Berlijn verzoekt Denemarken om interventie. Op het Deense Ministerie van Buitenlandse Zaken wordt beves tigd, dat de gemeenteraad van Berlijn door bemiddeling van de Dgense militaire commissie te Berlijn een verzoek heeft* gericht tot de Deense regering om het vraagstuk inzake de toestand te Berlijn aan de V. N. voor te leg gen Nader wordt bericht, dat de Deense regering nog geen beslis sing heeft genomen. Scheepvaart op Elbe stop gezet- De Sowjet-Russische bezet- tingijautoriteiten hebben Dins dag alle scheepvaart op de Elbe, het transitovervoer naar Tsjecho- 'Slowakije incluis, stopgezet, al dus maakt de Duitse Bizonale Vervoersadminlstratie te Frank fort bekend. Het verbod vogr de scheepvaart op de Elbe betreft het interzona le verkeer in beide richtingen, zelfs voor schepen uit de Sowjet- zone, die uit het Westen terug keren. „La Libre Belgique" bericjht, dat senator De Dordolot (Onafh.) een wetsvoorstel tot opheffing van de wet van 19 Juli 194-5 heeft ingediend. Bij deze wet wordt bepaald, dat de Koring de uit oefening van zijn grondwettelijke bevoegdheden glee hts kan hervat ten op grond van een besluit der beide" Kamers, dat de beëindiging van de onmogelijkheid tot rege ren van de Koning vaststelt. In de toelichting baseert De Dordolot zijn voorstel op „de er kende onbekwaamheid van de re gering om het parlement een Koningskwestie voor te leggen". De Belgische Socialistische Kamerfractie is Dinsdagmorgen ln vergadering bijeengekomen en heeft geconstateerd, dat het „schrijven van de Koning in. genen dele het standpunt wijzigt dat door de Socialistische fractie sedert lang wordt ingenomen". Duitse onderdanen worden deze week in België berecht voor tij dens de tweede wereldoorlog be dreven oorlogsmisdaden. De wet op het voeren van deze processen werd eerst in het begin van dit jaar door de Belgische regering aangenomen Te Bergen is Dinsdag het pro ces begonnen tegen een groep van 17 voormalige Duitse militai ren, onder wie luitenant-kolonel Straugh, die door de Amerikaan*- se autoriteiten reeds ter dood is veroordeeld. Tot deze groep be horen ook leden van de S.S. Zij worden beschuldigd van het ver moorden van een gehele Belgi sche Maquis-groep bij Charleroi aan het eind van de oorlog. Ook een aantal voormalige bewakers van het kamp Breendonck maakt deel uit van d,eze groep. Te Luik is Maandag het proces geopend tegen 13 voormalige leden v^an de Duitse S.S., die be schuldigd worden van medeplich tigheid aan de moord op burgers, onder wie vrouwen en kinderen, te StaVelot, tijdens het Vbtfi Rundstedt-offensief in het begin van 1945.

Krantenbank Zeeland

de Vrije Zeeuw | 1948 | | pagina 1