Vrijzinnig Nieuws- en Advertentieblad voor Zeeuwsch-Vlaanderen. Voorloopig bijgelegd. Apeldoorn. Fitiantieelc plannen. De titan, die nooit ongelijk bekennen Ijai». No. 2655. Zaterdag 4 Maart 1916. 27e Jaargang. ABONNEMENTSPRIJS Per 3 maanden 76 eent voor binnen en buiteD Ter Neuzen. Voor België 96 cent bij Tooruitbetaling. Abonnementen worden aangenomen by alle Boekhandelaren, Brievengaarders en den Uitgever. Telef. latere. No 15. ADVERTENTIEPRIJS: .Van 1 tot en met 6 regels 60 aent; elke regel meer 10 cent. By abonnement aanmerkelijk ver minderd tarief. Grootere letters naar plaatsruimte Redactie-adres: Noordstraat 10, Ter Neuzen Deze Courant verschijnt eiken Woensdag- en Zaterdagmorgen bij den Uitgever M. DE JONGE, te Ter Neuzen. De ruzie in de anti-rev. partij is voorloopig bijgelegd, de twist over het leiderschap wordt voor het oogenblik gestaakt, De vijf mannen Heemskerk c. s., die hunne brochure uitgaven tegenover de reeks drie starren in De Standaard van Dr Kuyper, hebben met den leider eene samenkomst gehad. Over den twist zelf zal uitspraak gedaan worden door eene te benoemen commissie van arbitrage. De komende verkiezingen voor de Provinciale Staten dezen zomer schijnt de heeren bang gemaakt te hebben. En zoo heeft ook Dr Kuyper, zooals we trouwens vroeger reeds voorspelden, water in zijn wjjn gedaan. Toch is deze twist leerzaam geweest. Waar in de kleine anti-rev. partij zoo'n diep verschil van inzicht kon ontstaan, moet vooral in deze dagen ieder huiverig zijn, hen de overwinnig te zien behalen. Dubbel gelukkig mogen wij ons prijzen, dat de vrijzinnigen in 1913 de overhand (al is het ook eene kleine) kregen in de Tweede Kamer. Niet dan met schrik kunnen wij er aan denken, zoo het anders geweest ware. Waar zouden wij dan nu staan Laat iedere kiezer dat voor de a. s. verkie zingen onthouden. Bij de Dinsdag gehouden stemming voor lid van de Tweede Kamer in het district Apeldoorn (vacature Graaf van Bijlandt) wer den uitgebracht 10413 stemmen, waarvan 117 van onwaarde. De heer Snoeck Henckemans (Chr.-Hist.) verkreeg 5737 stemmen, de heer J. Ësmeijer (vrijz.-dem.) 4005 en de heer K. v. Trigt (S. D. A. P.) 554. Gekozen is dus de candidaat der coalitie Snoeck Henckemans. Een oogenblik scheen het of de anti-rev. roet in het eten zouden wei pen en dit zou den kansen der vrijzinnigen in dit oeroude coalitiedistrict ten stade gekomen zijn. De anti-rev. zijn als één man medegegaan, al heeft Dr. Kuyper op zijne eigenaardige manier in De Standaard te kennen gegeven, dat er wel anti-rev. zouden thuisblijven. De anti-rev. meenen, dat het district hun toekomt. En dreigend is dan ook reeds gezegd, dat de beslissing van nu niet als bindend moest beschouwd worden voor de verkiezingen in 1917. Maar thans zijn ze zoo bedachtzaam geweest zich bij de candidatuurSnoeck Hencke mans neer fe leggen. Eene anti-rev. candidatuur 2ou o. i. zeker de zaak der vrijzinnigen ten goede gekomen zijn. Toch mogen de linksche partijen den moed op de Veluwe niet opgeven. Het groote aantal stemmen, door hen behaald, blijve een spoorslag om hunne rijen in de toekomst te versterken. De Minister van Financiën heeft een voor stel gedaan tot het sluiten van een geldlee- ning van 125.000.000 en een heffing in eens van ruim 80 millioen. Wie zou een jaar geleden gedacht hebben dat een dergelijke voorstel mogelijk ware? Een heffing in eens was een economisch onding, kapitaalvernietiging zou de onderne mers, wier bedrijven op den raod stonden, in den afgrond jagen. Ze was een vage, weinig doordachte opwelling, weinig eer doende aan de oppervlakkige geesten, bij welke ze was opgekomen. Thans heeft de crisis verder door- gewoed. Het aantal ondernemers dat in weer wil van de grove winsten van enkelen in ongunstiger omstandigheden is gebracht, is er zeker niet kleiner op geworden. Het ge vaar van kapitaalvernietiging zal er ook niet geringer op worden. De kwijting van het belastingbiljet zal nog wel steeds bij het ver krijgen van crediet niet gelijk staan met de obligatie eener leening, zooals destijds werd aangevoerd. Thans komt de regeering zelve met eene heffing in eens Zij noemt ze verdedigingsbelasting 1 en II, ofschoon het niet is gebleken dat ons land of zij zelve is aangevallen. En het bedrag is kleiner dan door ons voorgesteld. De heeren, die zoo blij waren dat men het vorige jaar geld voor 5 °/0 kon krijgen, zien nu dat het thans voor 4l/2 °/u gaat. Of de Kamer bij dit bedrag der heffing zal blijven staan Het is te betwijfelen. Er loopt een sterke strooming in andere richting, En of die stroom zal worden tegengehouden door de argumenten van December 1914 en het overbrengen van den zwaren last uit de toekomst naar het heden den Minister Van Gijn zoo onwelgevallig zal zijn, het blijft af te wachten Maar de voorstanders eener aan zienlijke heffing in eens, zijn vol moed. Ons volk moet in zijn ontwikkeling, zijn geeste lijke, stoffelijke en bovenal maatschappelijke ontwikkeling na den oorlog met volle kracht vooruit. Daarvoor drage men thans de lasten. Straks zal onze stap te veerkrachtiger en sneller zijn. Aldus (dr.) B(os) in »De Vrijzinnig-Demo craat*. Men weet, dat Dr. Kuyper zich in zijn lijf orgaan krachtig heeft verzet tegen de Eeds- wet en dat het hem bepaald hinderlijk was, dat de Christelijk-Historischeu ten dezen be wijs geven van eigen inzichten te willeu volgen. Naar aanleiding van de redevoering door den heer De Savoruin Lohman schreef Dr Kuyper: »In de - finale van zijn zaakrijke en doorwrochte rede denkt de heer De Sa- vornin Lohman Dr. Kuyper schaakmat te hebben gezet met een "beroep op Glad stone*. Deze Engelsche staatsman nu is door Dr. Kuyper in zijn Stone-lezing geroemd als ^Christen-Staatsman, Calvinist in merg en been*. Het beroep op dezen man was dus alleszins gerechtvaardigd. Wat deed nu de heer Kuyper in zijn Orgaan van 15 Februari. Hij schrijft Dr. Kuyper had in zijn Stone Lec tures in Gladstone den Calvinist geroemd en Gladstone's Kabinet gaf in Engeland den eed vrij. Klopt dit op ons geval Niet heel raak. Al lagen er in Gladstone's idealen sterk Calvinistische trekken, toch was hij allesbehalve een Calvinist in zijn politiek optreden als geheel genomen*. Dr. Kuyper wijt dit aan het heterogene ka rakter van Gladstone's kabintt. Zeer terecht antwoordt de »Nederlander« op deze uitvlucht aldus »Het beroep op Gladstone was voor Dr. Kuyper doodeod Daar deze echter als leider nooit ongelijk bekennen kan, stelae bij in de plaats van den Gladstone der Stone-lezing een anderen Gladstone, voor deze gelegenheid opgetuigd*. Vele zijn de karakterteekeningen des grooten Leiders, Hij is het laatst nog op zeer karakteristieke wijze geschetst door de vijf heeren, aan wier ad res Prof. Visscber een brochure zond. Ihans legt het blad van den heer De Sa- vornin Lohman een karaktertrek bloot, die ons toch recht geeft de vraag te stellen Hoe is het mogelijk, dat in zulk een Christen zooveel vertrouwen wordt gesteld, dat men hem de leiding der rechtsche politiek toever trouwt In de oogen van ernstige Christenen ont breekt den heer Kuyper toch een der voornaam ste christenplichten, dat is oprechtheid. DE OORLOG. De aigemeene toestand Voor het oogenblik schjjnt de aanval be* noorden Verdun tot staan te zijn gekomen. Volgens de Duitsche legerberichten zijn de Duitsche troepen in bet noorden van Verdun in de linie die van Champneuville aan de Maas benoorden Bras en Douaumont loopt, gebleven is verder vooruitgaan onmogelijk gebleken, door het hevige vuur van de ves tinglinie en de forten aan de overzijde van de Maas, Champneuville, in een bocht van de Maas gelegen, is nauwelijks drie kilometer van het fort de Marre verwijderd. De »Frankf. Ztg. m°ent, dat de artillerie van dit fort door de Duitschers moet zijn tot stilzwijgen gebracht, anders ware het voor de Duitsche troepen onmogelijk in Champneuville te blijven. Douamont en de werken bij Hardaumont zijn in handen der Duitschers gebleven, on danks alle tegenaanvallen door de Franschen gedaan. ien oosten van het vestingstelsel van Verdun, in Woëvre, zijn de Duitsche troepen, in krachtige aanvallen, vooruit gekomen tot in de lijn Dieppe AbaucourtBlanzéeWa- tion ville Haudiomont, ManheullesCham pion. Maar daardoor zijn zij nu gekomen tot aan den voet van de Cöte Lorraine, een bergrug, die voor de Franschen een tamelijk sterke stelling vormt. De »Times« meent echter, dat de aanval niet het succes heeft gehad, dat de Duitschers zich ervan voorstelden. Wel waren de Fran schen genoodzaakt, ODder den druk der Duit sche aanvallen zich uit de vooruitgeschoven posities aan het noordelijk front van Verdun terug te trekken, en is de toestand er nog steeds ernstig. Maar het blad legt er den nadruk op, dat de Franschen nog in het vol ledige bezit zijn hunner hoofdverdedigingslinie, en dat zij het vaste vertrouwen hebben, Verdun te kunnen behouden. Nu de Duitschers uit het noorden en oosten hunne stellingen nader bij de stad hebben gebracht, is de beschieting en de aanval op erdun waarschijnlijk; maar deze moet ar- tilleristisch eerst worden voorbereid. De »Times« verwacht nu ook, dat het zwaarste nog komen moetmaar het blad vertrouwt, dan zal blijken, dat de Franschen, die alle hoogten om Verdun bezet houden, in staat zijn de aanvallende strijdmacht van den vijand tegen te houden. Decorrespondent van de Times* beschrijft dan verder, hoe de Franschen aan het oostelijk front van Verdun wijselijk hun linie ingetrokken en de loopgraven in de vlakte ontruimd heb ben, en zich geconcentreerd hebben op de hoogten, die de weiden aan hun voet bebeer- schen. De terugtocht was volkomen vrijwillig. De Franschen vergelijken hem zelf met de ontruiming van Gallipoli door de Engelschen, want de vijand had zestien uur noodig om te ontdekken, dat de Fr&nsche loopgraven ledig waren. De Fransche troepen houden nog den voet van de heuvels bezet en hun aanwezig heid in het spoorwegstation van Eix doet ver moeden, dat zij op dit oogenblik nog aan den Oostkant sommige vooruitgeschoven stellingen behouden hebben. Intusschen doet de zware artillerie der Duitschers gestadig moeite om de stad Verdun plat te schieten. Deze poging om Verdun in de positie van Yperen te brengen, was bijtijds voorzien. Vóór den slag was de stad door de burgerlijke bevolking ontruimd. Van Duitsche zijde gaf de berichtgever van de »Köln. Ztg.*, die den strijd in het gebied bij Verdun bijwoonde, een beschrijving, die ook een denkbeeld geeft van de ontzetting van den slag. Hjj schrijft, dat de dichte sneeuwval den strijd niet in bet minst kon ophouden. Van een hoogte zag hij de geheele linie, van Douaumont tot de Cóte de Froide. In* dit gedeelte woedde de felle strijd. Voortdurend zag men over de hoogtelinie de wolken der zware projectielen, wier tref fers duidelijk te zien waren. Hier en daar ontstond brand. Achter Douaumont toonden roodzuilen het voortgaan van den strjjd aan en ten westen van Douaumont bleek uit de voortdurend vallende Fransche granaatkartes- ten, dat daar een Duitsche infanterie-aanval in ontwikkeling was. Het Fransche artillerievuur hield zicb klaar blijkelijk slechts met de voorste gevechtslinies bezigtegen de meer achterwaarts geplaatste Duitsche artillerie werd geen enkel schot ge lost. In Verdun was duidelijk brand te zien. Ook naar het zuidwesten en aan de over zijde van de Maas in de richting van de bij Vacherauville gelegen werken woedde de strijd. an de aanvallen in Champagne, waarvan wij gisteren melding maakten en waarbij een strook van 1600 Meter breedte door de Duitsche troepen werd bezet, werd in het Duitsche legerbericht niet meer gesproken, evenmin als in het Fransche. Slechts werd in beide be richten melding gemaakt van een Duitschen aanval bij Badonvillerhet Duitsche bericht meldde, dat daar een vooruitspringende Fransche stelling in een stormaanval werd genomen het Fransche bericht erkende dit, doch voegde eraan toe, dat in een tegenaan val de verloren loopgraven hernomen werden. Een ernstige ramp heeft de Fransche ma rine getroffen. Een hulpkruisen, die aange wezen was voor het troepenvervoer naar Sa- loniki, is in de Middellandsche Zee gezonken. Aan boord van het vaartuig bevonden zich 1800 man, van wie er ongeveer 900, dus de helft zijn gered. Over de oorzaak van het vergaan van dit schip is weinig te zeggen. Een der geredden, de FraDsche afgevaardige Bokanowsky, die tot den generalen staf van het leger behoort, deelde mede, dat waar schijnlijk het schip op een mijn gestooten is. Noch voor, noch tjjdens het zinken van het schip werd een periscoop van eed onderzeeër gezien, en evenmin werden de verschijnselen opgemerkt, die gewoonlijk het afschieten van een torpedo vergezellen geen »silson« in het water, geen opspringende waterzuil bij het ontploffen. De heer Bokanowsky verklaarde, dat het weer helder was, en dat de wachtposten op den uitkijk waakzaam waren. Ook de bemanning aan de stukken was voortduren op post en bleef daar tot het laatste oogenblik. Zooals wij zeiden, werden van de troepen die aan boord waren, ongeveer 900 man ge red. De mogelijkheid bestaat echter, dat nog meer opvarenden gered zjjn. Er waren aan boord een voldoend aantal vlotten, voor het opnemen van schipbreukelingenmaar men weet niet of deze gelegenheid hadden van die vlotten gebruik te maken. Het schip zonk in 14 minuten. Op de radiografische seinen snelden een aantal Fransche en Engelsche partrouille-vaartuigen toe, die een vierhon derdtal schipbreukelingen konden redden Eenige dier vaartuigen bleven omstreeks de plaats waar de schipbreuk plaats had, om het onderzoek naar mogelyke booten of vlotten met schipbreukelingen voort te zetten.

Krantenbank Zeeland

Ter Neuzensch Volksblad. Vrijzinnig nieuws- en advertentieblad voor Zeeuwsch- Vlaanderen / Zeeuwsch Nieuwsblad. Nieuws- en advertentieblad voor Zeeland | 1916 | | pagina 1