A1 g e a e e a Hieuws* en Adverteatieblad voor JSeouwsch'VUaaderea. H i n der w e t. No. 4067. Zaterdag 4 Mei 1901. 41e Jaar^ang. Binnenland. Gemengde berichten. ABONNEMENT: Per drie maanden binnen Ter Neuzen f 1,—Franco per post: Voor Nederland 1,10. Voor Belgie 1,40. Voor Amerika 1,821. Men abonneert zich bij alle Boekhandelaars, Postdirecteuren en Brieven- bushouders. ADVERT ENTllN: Van 1 tot 4 regels 0,40. Voor elken regel meer f 0,10. Bij directs opgaaf van driemaal plaatsing derzelfde advertentie wordt de prij? slechts tweemaal berekend. Grootere letters worden naar plaatsruimte berekend. Inzending van advertentien v6or 3 uren op den dag der uitgave. ZEXEXE^STIE] BLAD. In de zitling der Tweede Kamer van gisteren werd het algemeen debat over de schoolwetwijziging geopend door den heer De Visser, die erkende dat bij dit ontwerp de subsidien voor het bijzonder onderwijs ruimer vloeien. Vele voorstanders van het bijzonder onderwijs zien in 's Ministers voor- stel een streven in de richting om te komen tot volkomen gelijkstelling met de openbare onder- wijzers en beschouwen daarom dit ontwerp als 't ware als een afbetaling op rekening. Die gunstige gedachte over het wetsontwerp wordt door spreker niet gedeeld wegens de samen- koppeling van de voorstellen voortvloeiende uit de Leerplichtwet met die betrekkelijk de salarissen van de openbare onderwijzers. Waar de salarissen van laatstgenoemde onderwijzers worden verhoogd omdat bun taak verzwaard is tengevolge van de leerplichtwet, wordt voor de bijz. onderwijzers, wier taak dan toch ook verzwaard is, geen hooger subsidie voorgesteld voor verhooging van salarissen. Ook de salarisregeling van de openbare onder wijzers is niet voldoende, en de regeling van het wachtgeld is onbeteekend, en van hen die in de minst gunstige conditie verkeeren, zij die hoofd- acte hebben, maar niet als hoofd werkzaam zijn krijgen slechts 21% wel en 79% geen ver hooging. Voorts is verhooging van de Staalsbijdrage aan de gemeenten in strijd met den algemeenen wensch van de onderwijzers. Nog nadeeliger is de samen- koppeling voor het bijzonder onderwijs. Wordt het minimum-traktement in de wet vastgelegd dan is de vrije school de dupe. De heer Vermeulen was van meening dat be- schouwing van dit ontwerp geheel beheerscht wordt door de omstandigheden, die thans niet dwingen tot beginselstrijd, maar op practische oplossing van stellige beloften door de regeering bij de Leerplichtwet gegeven, en daarom wilde spreker de regeering niet bemoeilijken. Hij be- schouwde het ontwerp als een noodwet, als nood- zakelijk gevolg van de leerplichtwet en hoewel hij de samenkoppeling van het subsidievrasgstuk aan de salarisregeling vau de openbare onderwijzers betreurt en niet voor het bijz. onderwijs ten voile datgene gegeven wordt, wat door de Regeering beloofd is, zal spreker voor de wet stemmen, mits daarin door ingrijpende amendementen het goede niet wordt verzwakt of daaruit geheel verwijderd wordt. Eindelijk protesteert hij f/tegea de be- schuldiging van Yerstaatlichung der bijz. scholen. Liever de arme vrije school dan rijke bijz. Staats- school De heer Kool achtte het wetsontwerp niet af- doende, en begreep best dat de onderwijzers niet voldaan waren over de voorgestelde traktements- regeling. In 't bijzonder bepleitte hij korter ter- mijnen bij de periodieke verhoogingen en betere vergoeding voor herhalingsonderwijs en daarom beval hij de daartoe strekkende amendementen aan. Echter het ontwerp beschouwende als een eersten stap in goede richting zal hij voorstemmen. De heer Ketelaar vreest dat door deze partieele wijzigiug van een algemeene herziening van de •Onderwijs-wet voorloopig niets zal komen en daarom te meer betreurt spreker dat de Regeering niet verder is gegaan. Spreker juicht 't echter toe dat door het ontwerp een salarisregeling aan de onderwijzers wordt gegeven die ten zeerste noodig was. Maar hij had gaarne gezien dat de salarissen hooger waren gesteld en hij begrijpt niet, dat er Hog leden zijn die beweren dat de onderwijzers door dit ontwerp zoo verbazend worden bevoor- deeld. Met een opsomming van de salarissen, welke in het buitenland betaald worden, toont spreker aan dat hier te lande de onderwijzers- tractementen zeer laag zijn. In den llaag be- draagt het salaris van de grootste helft van de onderwijzers minder dan 800, terwijl in Zurich het aanvang-salaris 1400 bedraagt, gelijkstaande met het maximum dat hier wordt gegeven. Voorts becjjfert spreker dat door dit ontwerp van de klasse-onderwijzers slechts 28 en van de hoofden der scholen slechts 47s/t verhooging ontvangen. Door de verbeteringen die dit ontwerp geeft zal de toestand minder nijpend worden, maar de verbeteringen gaan te langzaam en zijn vol- strekt niet afdoende. Spreker schetste de onvol- doendheid van de salarissen van de onderwijzers, die door allerlei bijbaautjes aan den kost moeten komen. Wat het bijz. onderwijs betreft aan- vaardde spreker de consequentie van de wet van 1889, maar hij wenscht dat wanneer aan het bijz. onderwijs nieuwe voordeelen worden gegeven ook voor de onderwijzers en hoofden bij de bijz. scholen het minimum der salarissen wettelijk werden vast- gesteld. Ten slotte betreurde speker, dat de Minister niet meer voor lotsverbetering van de onderwijzers wil doen. De heer Kuyper erkent dat Minister Borgesius volkomen eerlijk en ter goeder trouw zijn belofte heeft ingelost. Hij had zelfs minder kunnen geven. Maar onfeilbaar is de Minister niet en waar een belofte in cijfers is gegeven, rijst naast de questie-Borge- sius een questie-Bartjes en nu meent spreker dat de Minister zich in de becijfering vergist. Spreker berekende dat wel het bijzonder onderwijs meer subsidie krijgt, maar niet in die mate van den druk die Leerplicht oplegt aan het bijzonder onderwijs, waarvan de kosten toch reeds, meestal door den kleinen man met centen en dubbelfjes moeten worden bijeen gebracht. En die kleine man, waurteer hij hoofdelijken omslag betaalt, zal voor de traktementsverhooging van de onderwijzers van het openbare onderwijs bovendien nog meer be- lasting moeten betalen. Volgens spreker heeft de Miuister verzuimd reke ning te houden met de uit Leerplicht voortvloeien de verhooging van de salarissen van de onderwijzers bij het bijz. onderwijs. Verwerping van het ont werp is niet mogelijk omdat de leerplichtwet is aangenomen. Wegueming van de financieele na- deelen voor het bijz. onderwijs door amendementen is evenmin te bereiken, waar de Regeering in de Memorie van Antwoord heeft verklaard dat door dit ontwerp de uiterste grens van de schatkist is bereikt, zoowel voor het bijzonder als voor het openbaar onderwijs. Voor principieele discussie over een ander stelsel is 't thans de tijd niet. Daarom stelde spreker, mede namens de heeren Mackay, Lohman, Van Alphen en De Visser, de volgende motie voor>/Dc Kamer, vau oordeel dat het gewenscht is door de wet vastgestelde minima vaD de jaarwedden der onderwijzers aan de openbare en bijzondere lagere scholen, alsmede de wettelijke verhoogingen dier jaarwedden ten laste van het rijk te brengen, gaat over tot de orde van den dag." Tijd van behandeling dezer motie zal later worden bepaald. De heer Tydeman ontkende het verband door den heer Kuyper gelegd tusschen verschillende bedoelingen van het ontwerp. Hij beschouwde hetgeen bij dit ontwerp wordt voorgesteld als een feestgave bij de heugelijke gebeurtenis van de invoering van leerplicht en als een tweeden stap op den pacificatieweg in 1889 ingeslagen. Te Wageningen is een arbeider aan bloed- vergiftiging gestorven. Hij kreeg smetstof in een wondje in zijn mond, zijn hoofd zwol vreeselijk op en na veel lijden volgde de dood. Te Didam is een kleermaker, die in zijn jtugd een been moest missen door een ongeluk met een karretje en nu in een beweging zijnden trein wilde springen, gevallen. De man kreeg een wiel over zijn voet en zal waarschijnlijk ook het gebruik daarvan moeten missen. - Dinsdagavond is te Amsterdam weder een moord gepleegd. Terwijl de man, die van de misdaad aan de politie kennis gaf, met een bierhuishoudster in de Spuistraat zich te ruste wilde begeven, werd de straatdeur ingetrapt en schoot een persoon, die vroeger met de vrouw geleefd had, een pistool af, eerst op de vrouw en toen op hem. Toen de politie een onderzoek instelde werd de vrouw met een schotwonde onder de linkerborst op den grond gevonden. Naar het gasthuis vervoerd, bleek zij bij aankomst overleden te zijn. De man, die aangifte van het geval deed, had ook een wonde bekomen en is in het gasthuis ver- bonden. Om twee uur na middernacht is de bedrijver in een perceel van de Nieuwezijds Armsteeg be- wusteloos met een schot in de borst te bed ge vonden. Naar het gasthuis overgebracht, bleek zijn wonde niet levensgevaarlijk. Jaloezie schijnt de oorzaak van dit drama te zijn. Een treffend ongeluk heeft Dinsdagochtend te halt elf plaats gehad op het schietterrein op de Leusderheide bij Ameisfoort, waar het 3" ba- taljon van het 5" regiment infanterie schietoefe- ningen hield. Op het terrein liggen tien schietbanen nagenoeg evenwijdig aan elkaar, en terwijl nu de 2" compagnie op baan 3 aan het vuren was, werd ook op de nevenbanen door andere compagnien van het balaljon geschoten. Toen nu een oogenblik op baan 3 een vuur- pauze was ontstaan, sprak de commandant der compagnie met luitenant H. W. Schauikes, toen deze opeens, door een vermoedelijk verdwaalden kogel van een der drie nevenbanen getroffen neerviel. Het projectiel was binnengedrongen in de linker- kaak en in bijna horizontale richting in de kleine hersenen. De dood volgde dan ook onmiddellijk. Luitenant Schauikes, die als vrijwilliger in dienst trad bij het instructiehataljon te Kampen, ging als sergeant van het 6s regiment infanterie naar den hoofdcursus, waarvan hij 3 December 1884 werd aangesteld tot 2* luitenant; den 5,n Juni 1890 volgde zijn bevordering tot 1" luitenant, terwijl in 1899 hem het kruis voor 15jarigen officiersdienst werd toegekend. De verslagenheid in het groote garnizoen is algemeen over het zo6 droevig verscheiden van den vroolijken kameraad, die ook als flink officier zeer gezien was. Twee personen uit Den Haag trachtten te Leiden op de veemarkt op een handige wijze zich meester te maken van een koe. Een van hen had bij handslag den koop gesloteu en ging met de koe weg, terwijl de ander den boer zou betalen. Hij trachtte merkbaar tijd te winnen en, zooals dat gebruikelijk is, gingen zij een cafe binnen, om iets te gebruiken en de koopsom dan te betalen. Daar de boer hem niet alleen liet zag hij geen kans om ongemerkt te rerdwijnen en zette het daar om plotseling op een loopen, doch werd door den boer iDgehaald, gegrepen en aan de politie overgeleverd. Bij fouilleering had hij geen geld bij zich. Zijn kameraad was met de koe naar Den Haag geloopen en is door de politie aldaar, die telegrafisch met een ander in kennis was ge steld, met de koe aangehouden. Hij werd naar Leiden overgebracht, ter beschikkmg van den com- missaris van politie, ten einde zich te verantwoorden. Als nieuw bewijs van de geringe waarde die de uien tegenwoordig hebben, meldt men uit Kruiningen, dat dezer dagen een partij van 500 H.L. is verkocht voor een dubbeltje. Te Hoenderloo is een huisje, bewoond door de bejaarde behoeftige weduwe v. d. B., in den nacht van Zondag op Maandag geheel uitgebrand. Men vond haar lijk nabij de verbrande geit, waaruit men afleidt, dat, toen zij bij lamplicht de geit is gaan melken, de lamp omgevallen en alzoo de brand is ontstaan. Er loopt te Amsterdam een knaap rond, die langs de huizen beiboenders verkoopt. De kleine man maakt goede zaken, omdat hij overal met een leuk gezicht verzekert dat de Soenders gemaakt zijn op de heide van Prins Heudrik, die thans ontgonnen wordt. Als souvenir aan die heide, maar meer nog aan de snedigheid van den jongen, koopt menigeen een heiboendertje. De justitie uit Heerenveen heeft Dinsdag een ouderzoek ingesteld naar den dood van den 90jarigen J. N. te Paaschloo, wiens lijk werd gevonden in een put, dicht bij zijne woning. De geneesheer ontdekte aan het lijk wonden die het gevolg konden zijn van uiterlijk geweld. Men verneemt evenwel dat het onderzoek heeft geleid tot het resultaat, dat hier aan geene misdaad moet gedacht worden. Zeer waarschijnlijk is de grijsaard, bij het opscheppen van water, voorover gevallen en kreeg hij door dien val eenige verwon- dingen aan de opperhuid. Bij een fietshandelaar te Heerenveen kwam een net gekleed jongmensch om een half-sleet fiets te koopen hij wou hem echter graag even „probeeren". Goed, zegt de handelaar en leent hem de fiets, waarop het jongmensch weg reed, al verder en verderzonder terug te keeren. ,/Een officier zoekt een hem passende be- trekking" zoo werd onlangs geadverteerd. Voor de betrekking van directeur der Openbare reiniging te Arnhem hebben zich, onder 1 00 ge- gadigden, 22 officieren van land- en zeemacht aan- gemeld. 't Passende is denkelijk in hoofdzaak de jaar- wedde van f 2200. De aanwijzingen, die leiden tot het vermoeden, dat Briere zelf de moordenaar is geweest van zijn 5 kinderen, worden steeds talrijker. Zoo had het meisje Lubin, met wie Briere reeds betrekkingen onderhield voor den dood zijner vrouw in 1898, aanvankelijk in een verhoor aan den commandant der gendarmes te Chartres verklaard, dat Briere haar nooit huwelijksvoorstellen heeft gedaan en dat zij slechts bij hem aan huis kwam, om het oudste dcchtertje behulpzaam te zijn in het huishoudeu. Op aandrang van haar vader en bevreesd voor de gevolgen van een valsch ge- tuigenis, heeft zij nu echter bekend, dat zij met Briere betrekkingen onderhield, dat Briere haar had voorgesteld, zijn vrouw te worden, doch dat zij had geweigerd, omdat hij te veel kinderen had. Bovendien is gebleken, dat Briere er financieel niet al te gunstig bij stond. De hoeve en het bijbehoorende land waren het eigendom zijner kinderen, die ze hadden gefirfd van hun moeder. Volgens zijn eigen verklaring had Briere 1,500 francs onder zijn berusting van een neef, die sol- daat was en over wien hij als voogd was aangesteld. Van dat bedrag zijn slechts 600 francs op de hoeve teruggevondenhet overige is verdwenen. En kort voor den moord had de neef van Briere zijn geld per brief opgeeischt. Men is overtuigd, dat Briere alle schuld aan den moord tot het uiterste zal ontkennen. De zaak zal waarschijnlijk niet voor Augustus a. s. voor het Hof van Assises kunnen dienen. Briere moet zich van den dood zijner kinderen weinig aantrekken. Hij eet in de gevangenis te Chartres met smaak zijn soep en beklaagt zich voortdurend, dat hij geen vleesch krijgt. Alleen slaapt hij weinig, uit vrees, dat hij hardop zal droomen. Aan een medegedetineerde heeft hij gevraagd, of hij in zijn slaap gesproken heeft. Zaterdag morgen had een zonderling ongeluk plaats te Dovercourt. Een wachter van een vuur- toren aldaar, Heath geheeten, zag in zee een lijk drijven, dat later is vastgesteld te zijn dat van kapitein Robert Henderson, van de „Great Eastern Railway ConlinentaT'-maatschappij. Hij bracht het lijk aan land en vertrok in een bootje, om zijn makker Woodruff, wachter van een anderen vuur- toren, te gaan waarschuwen. Op den terugweg kantelde het bootje, op circa 250 meter van de kust, om en beide opvarende verdronken. Op welke wijze kapitein Henderson om het leven kwam, is niet bekend. Het lijk van Heath is reeds terug gevonden, doch dat van Woodruff wordt nog steeds- vermist. mMSSCHB C01IRAST. »U bl»d wMthlJaTiBaaaJag-. WeemJaf Vrljdaywvowl. MltSe»»mlerd_op Burgemeester en Wethouders van TER NEUZEN, gelet op artikel 8 der hinderwet doen te weten: dat vergnnning is verlcend aan DOMINICUS CAROLUS YSEBAERT, slager, wonende te Ter Neuzen en zijne rechtverkrijgende tot het oprichten van eene slachterij op het perceel kadastraal sectie F no. 478. Ter Neuzen, 15 April 1901. Burgemeester en Wethouders voornoemd, J. A. P. GEILL, Burgemeester. J. WISKERKE, Secretaris.

Krantenbank Zeeland

Ter Neuzensche Courant / Neuzensche Courant / (Algemeen) nieuws en advertentieblad voor Zeeuwsch-Vlaanderen | 1901 | | pagina 1