I Montserrat kiest ieder jaar zijn eigen Sinterklaas fijne pantoffels kopen? Uiterste uit techniek voor gehandicapten Rond Quintas hangt d© stilte van de dood imi I )e^e|yd H Spanje verder onbekend met JGGE MING >ers en Nauta Wefsonlwerp in België beoogt vrije verkoop voorbehoedmiddelen OUD-MINISTER MR. BEERMAN OVERLEDEN OVERSTROMINGSRAMP PORTUGAL Ml? QNOEIBI? m int v.a. 7.- JOHN SWAAB BISBETO SIMT ZELF BRIEF VIJF JAAR NA MARATHON-TELEVISIE UITZENDING WIL DR. KLAPWIJK ZEGEN Vietnam „Pax Christi" eist stopzetting bombardementen Nationalisme Dat alles kan met dit r er V Voedsel in ruimte SYETLANA'S BOEK WORDT NIET VERKOCHT een kijkje roor U VW als 95 af tot een draagbare DAGBLAD DE STEM VAN DINSDAG 28 NOVEMBER 1967 ■««■VBIIIHinilBllliaiiniBIUIIHIUIIBlWIIII»11* ONINGEN aE KETEL I AT voorkomt oververhittiflg \AT zorgt voor de door u 1 )RMING •MRADIATOREN J EN (dun en geen roestvorming) a .RE RADIATORKRANEN i en ONDERHOUDSDIENST j Tiling, telefoon 01170-2710 «ING BEHAAGLIJK WARM JISCH BUREAU 10-2129 - GROEDE, tel. 01171-258 PNS, tel. 01172-617 ■iiiiiaiiiiMiiiiMiiiiawiw"1"11'*111*1 51 (richting Nw. Haven) ZOOM TEL. 3317. (Van onze correspondent in Barcelona) BARCELONA Het Sint-Nicolaasfeest, zoals dat in Nederland en België wordt gevierd, is in Spanje, onbekend en van Zwartepiet heeft hier nog nooit iemand gehoord. Aangezien de Sint uit Madrid verdwijnt om de kindertjes in het hoge noorden te verrassen, moeten de Spanjaarden wel de drie wijze koningen uit het oosten invoeren om een maand later, op zes januari met gulle hand speelgoed en snoeperij uit te laten delen onder de Spaanse dreumessen. San Nicolas wordt in Spanje wel vereerd als heilige. Hij is de patroon van de advocaten, en zijn hemelse bemid deling wordt steeds aangeroepen bij moeilijke zaken. In enkele dorpen van het Basken land en in de provincie Navarre geeft zijn naamdag aanleiding tot een vrolijk volksfeest. In die dor pen loten de schooljongens erom wie op 6 december Sint-Nicolaas mag spelen. De winnaar wordt dan met de wel willende hulp van de dorpspastoor uitgedost als een soort bisschop. Hij krijgt een papieren mijter op en een lange stok in de hand. Om ringd door zijn schoolkameraadjes trekt hij door het dorp, luidkeels speciale Sinterklaasliedjes zingend, waarin de goede daden van de hei lige kindervriend beschreven wor den. Het refrein van alle liedjes draait op hetzelfde uiteen ver zoek om geschenken. De huismoe ders dragen allerlei etenswaren bij, zoals eieren, amandelen, sinaas appelen en hier en daar zelfs een kippetje. Onder leiding van de on derwijzers richten de jongens dan 's middags een grote feestmaaltijd aan in de school, waar het lekkers gezamenlijk wordt opgepeuzeld. Er is één plaats in Spanje waar de zesde december een zeer speciale feestdag is ter ere van Sinterklaas. Dat is het beroemde bedevaartsoord op de heilige berg Montserrat, bij Barcelona. In het leven van de koorknapen die het beroemde zangkoor van dit be nedictijnerklooster vormen, speelt Sinterklaas een grote rol. Zij vol gen namelijk een eeuwenoude tra ditie, die bepaalt dat er jaarlijks één knaapje uit deze „escolania" gekozen moet worden om „Sinter klaas te spelen". Gedurende één dag, de zesde december, treedt hij Het oudste verhaal over St.Nicolaas stamt uit de 6eeeuw Het gebruik van de geschenken dateert uit de 14e eeuw. Hij wordt ook ge. noemdatsde be. ISt.Nicolaas was" schermheer der zeel bisschopvanMyra en kooplieden een stad in Turkije I Hij wordt ook ge. noemd als.bescher. mer van kinderen gn trouwlustigen. op als „bisbeto", jongens-bisschop- je. Van zonsopgang tot zonsonder gang krijgt hij de waardigheid van de gemijterde abt van het klooster. Reeds weken tevoren beginnen de voorbereidingen. De veertig leden van de escolania, allemaal jongens van 8 tot 14 jaar, kiezen de „bisbe to" uit hun midden in een geheime stemming die gehouden wordt op 22 november, de naamdag van de heilige Cecilia, patrones van de mu ziek en van de escolania. De tradi tie wil dat de abt van het klooster enkele dagen tevoren drie kandi daten uitkiest, die dan hun vriend jes optrommelen voor een rasechte verkiezingscampagne De abt zorgt er meestal voor juist de jonge koor knaapjes uit te zoeken voor deze grote eer De dag van de stemming heerst er grote spanning in de zangschool. De stembiljetten worden geteld, en een groot gejuich en applaus be groet de nieuwe „bisbeto", die zijn kiezers ernstig dankt voor het ver trouwen dat zij in hem hebben ge steld. De andere twee kandidaten worden evenmin vergeten: naarma te het aantal stemmen dat zij heb ben gehaald, zullen zij op zes de cember de functies waarnemen van respectievelijk vicaris-generaal en kamerheer van de uitverkoren bisbeto". 's Morgens wordt de tien- of twaalfjarige prelaat plechtig ge kleed. Hij krijgt een echte mijter op, een prachtige mantel om en een vergulde bisschopsstaf in de hand. Ook de purperen handschoenen en gouden ring worden niet vergeten. Voorafgegaan door zijn vicaris- generaal en zijn kamerheer, die beiden overeenkomstig hun rang gekleed zijn, schrijdt de nieuwe „bisbeto" waardig naar de grote kloosterzaal. Hier neemt hij plaats op een troon, waarboven een spe ciaal voor hem ontworpen wapen schild hangt. Zelf heeft hij een wa penspreuk gekozen, en zo lazen wij de laatste maal„para que se ale- gren", „opdat men vrolijk zij". Dan luistert hij vol ernst naar zijn eerste en enige herderlijke brief, gericht aan zijn kameraden van de zangschool, maar waarin dikwijls grappige toespelingen op de lera ren van de „escolania" voorkomen. Deze herderlijke brief eindigt stee vast met de aankondiging van het volgende programmapunt, een „op voering" van enkele scènes uit het leven van de heilige Sinterklaas „Luistert, mijne heren, naar mijn eenvoudige preek, en als God ons zijn welwillendheid toont, en als gijlieden allen stil blijft, zonder te kuchen of te fluis teren, zal ik u een korte levens- schet geven van San Nicolas." De „bisbeto" zingt daarop de rol van Sinterklaas in het muzikale toneelstukje over het leven van de goedheilig man. Zo gaat de „bisbeto", de kindersint van Montserrat, op 6 december zege nend rond, getooid met mijter en staf. de dorpen van Montserrat. Hij gaat gekleed in de stemmige uitgangs- kledij van zijn kerkelijke waardig heid. Heel ernstig deelt hij met zijn kleine handjes de bisschoppelijke zegen uit, en laat zelfs zijn ring kussen door de godvruchtige Cata lanen, die hem glimlachend maar eerbiedig henaderen. Terug in het klooster houdt hij een receptie, waarop hij heel wat geschenken krijgt. Deze Sinterklaas ontvangt speelgoed in plaats van 't uit te delen. De bisschop-voor-een-dag woont op een ereplaats in de kerk de vespers bij. Tijdens deze plechtigheid doet de „escolania" extra zijn best, want nu zingen zij voor hun eigen kameraad. Het is voor de „bisbeto" een onver getelijke dag, die hem meer dan ooit met de rijke tradities van Montserrat verbindt. Geen wonder dat het al meermalen is voorgeko men dat „het bisschop je" werke lijk een bisschop werd. Juist in het geval van de gemijterde abt van Montserrat, don Casiano Just, herinneren vele oudere monniken van Montserrat zich nog heel goed hoe hij op een frisse, zonnige de cembermorgen voor het eerst de bisschopsmantel droeg, als twaalf jarige „bisbeto". (ADVERTENTIE1) Breda Karresiraat 27 Tilburg Heuvelstraat 70 Filialen te Dordrecht, Rotterdam, Schiedam, Vlaardingen, Den Haag en Leiden Reeds ruim1300jaac gemetSt-Nicolaas I aam afcweldoener.l 's Middags bezoekt hij in de auto van de werkelijke abt de omliggen- BRUSSEL (AP) Aan het Belgische huis van afgevaardigden is een wets ontwerp voorgelegd, dat het gebruik van voorbehoedmiddelen, ook orale, moet goedkeuren. De regering staat achter het ontwerp. Op het ogenblik is het in België ver boden reclame te maken voor voorbe hoedmiddelen, die alleen op dokters voorschrift mogen worden verkocht. Onder de nieuwe wet zal het adverte ren verboden blijven. Het is nog niet bekend wanneer het wetsontwerp zal worden behandeld. FREIBURG (KNP). Onder voor zitterschap van kardinaal Alfrink heeft de internationale raad van de Pax Christi-vredesbeweging in Freiburg (Duitsland) het stopzetten van de bom bardementen op Noord-Vietnam geëist. De Pax Christi-beweging wees verder op de toenemende geweldmaatregëlen in Vietnam. Met het oog op een definitieve wa penstilstand en een eervol compromis is het stopzetten van de bombardemen ten op Noord-Vietnam noodzakelijk, aldus de Pax Christi-beweging. De internationale vredesbeweging deed voorts een beroep op alle landen om concrete maatregelen te nemen ten einde de ontwapening weer onder con trole te krijgen. Pax Christi is bevreesd, dat er een nieuwe bewapeningswedloop ontstaat door de opbouw van raket afweersystemen in de Sovjet-Unie en in de Verenigde Staten. In verband met de spanningen rond Cyprus deed de Pax Christi een beroep op alle landen om de Verenigde Naties te versterken teneinde nieuw geweld op het eiland te voorkomen. In een grote rede voor Pax Christi heeft kardinaal-aartsbisschop Döpfner van München-Freising, voorzitter van de Westduitse bisschoppenconferentie, gepleit voor betere verhoudingen tus sen W est-Duitsland en Polen. Daarnaast waarschuwde hij tegen het opkomend nationalisme in Duitsland, dat „wijs en krachtig bestreden moet worden". Hij klaagde, dat juist zeer trouw prakti serende katholieken in West-Duitsland zich het minst druk maken om het werk voor de vrede. DEN HAAG (A.N.P.) Het zou zo ontstellend slecht zyn als wy de kans op snellere toepassing van verworven heden en kennis niet aangrepen. De techniek is al veel verder dan wat de gehandicapte ervaart. De mogelijkheden van „Het Dorp", waar inmiddels 108 lichamelijk ernstig gehandicapten wo nen, kunnen verbeterd worden. Daartoe is besloten een instituut voor adaptieve voorzieningen op te richten, waarin de samenwerking van de geneeskunde en de industrie, de artsen en de technici, gestalte krijgt om wat reeds bestaat naar de gehandicapte te brengen. Dit deelde gisteren dokter A. Klap wijk van „Het Dorp" mee in Den Haag, ROTTERDAM (ANP) Mr. A. C. W. Beerman, minister van justitie in het kabinet De Quay 19591963, is zondag na een langdurige ziekte, 66 jaar oud overleden. Mr. Beerman, die tevens lid is ge weest van de gemeenteraad van Rot terdam voor de Christelijk-Historische Unie en voorzitter van de Rotterdamse Stichting Havenbelangen, heeft tal van artikelen over de Rotterdamse haven gepubliceerd, en trad op als pre-advi- seur voor de Nederlandse juristenver eniging en de Nederlandse vereniging voor internationaal recht. Hij is tevens raadsheer-plaatsvervanger in het ge rechtshof te Den Haag geweest. Mr. Beerman was o.a. ridder in die Orde van de Nederlandse Leeuw, groot kruis in de kroonorde van België en grootkruis in de orde van St.-Grego- rins de Grote van de H. Stoel. (Van onze redactie buitenland) LISSABON. De overstromingsramp in «Ie wijde omge ving van Lissabon heeft wreed toegeslagen. Vooral de dorpen en gehuehten die vrij ver van Lissabon liggen, zoals Carregado, •lat op rond 40 km van de Portugese hoofdstad ligt en Arruda dos V inhas dat nog verder ligt, hebben van de overstromingen te lijden gehad. Lissabon zelf schijnt er tamelijk goed vanaf te zijn gekomen. Het dorpje Quintas dat b(j Carre gado ligt, is vrijwel van de kaart geveegd. 70 a 90 van de 156 dorpe lingen zjjn om het leven gekomen. Qr!as' waa'' voor het grootste deel landarbeiders wonen, ligt in een vlak te die doorsneden wordt door bevloei- ingskanalen. Deze kanalen zijn in woeste stromen veranderd. De weini- S„OVterleY?Iïclen zneken wanhopig naar ™n familieleden. „Mijn zoon, ik wil w? zoon terug", riep een vrouw, vol komen uitgeput na urenlang zoeken. zei dat hij nu alleen op en farn r W3S' De rest van ZÜ« 6^» en familie was omgekomen. Quintas werd zondagmorgen tegen 2 uur door het woedende water ver rast. De dorpsbewoners die door het ruisen van de regen gewekt waren, hebben voor het merendeel tijdig de wijk kunnen nemen naar veiliger oor den. Een vrouw was met haar kind naar het dak van haar huis gevlucht. De twee konden gered worden. In Odivelas, dat dichter bij Lissabon ligt, werden al 52 doden geteld. Reddings ploegen hebben hier van rubberboten gebruik gemaakt om de mensen, die op de daken zaten, in veiligheid te kunnen brengen. Toen het water te rugweek. kon men half weggezakt in de modder lijken van mensen en die- renkadavers naas4 elkaar zien liggen. In Alhandra, een kleine industrie stad op 21 km van Lissabon, zijn 19 25(1 "lenst" zouden bij de overstromingen zjjn omgekomen. In vier nur viel 9 cm regen, waardoor vooral lagergelegen delen snel onder water kwamen te staan. mensen omgekomen. De straten lig gen vol stenen en puin. De winkels zijn zwaar beschadigd. Men heeft de nodige voorzieningen getroffen voor de 300 slachtoffers van Urmeira, dat vlak b:j Lissabon ligt. Een aantal van Sr ls llaar ^et ziekenhuis gebracht. Wegen en spoorlijnen in de omge- van kissabon zijn zwaar bescha digd. De water- en elektriciteitsvoor ziening is gestagneerd geweest Lissa bon zelf was verscheidene uren van de buitenwereld afgesneden. In de rampgebieden werden troepen ingezet. In Loures op 15 km van Lissabon zouden 21 mensen om het leven zijn gekomen en in Vila Franca en Xira, dat 30 km van de Portugese hoofd stad ligt, zouden ook doden zijn geval len. Het ministerie van gezondheid heeft de mensen dringend aangeraden alleen gekookt water te drinken. Men is bang voor het uitbreken van een tyfusepide- mie. Duizenden mensen zijn in paniek gevlucht toen een munitie-opslagplaats vlak bij Lissabon in de lucht vloog. Een twaalftal mensen raakte licht ge wond bij de ontploffing. 3.000 men sen zijn na de ontploffing geëvacueerd. bij gelegenheid van het feit dat giste ren precies vijf jaar geleden de mara- thon-t.v.-ui'tzendiing werd besloten, waarmee Nederland enorme bedragen beschikbaar stelde voor „Het Dorp". Dokter Klapwijk noemde „Het Dorp" een creatie voor de optimale levensmo gelijkheden van de lichamelijk ernstig gehandicapten. Het instituut voor adaptatie wil, vol gens dokter Klapwijk „door economisch samenwerken en het samenbrengen van internationale en Nederlandse „know how", het uiterste halen uit tech niek en geneeskunde om de gehandi capten te helpen". In „Het Dorp", aldus dokter Klap wijk, worden ernstig lichamelijk gehan dicapten optimale leefmogelijkheden ge boden, bouwstenen aangedragen voor levensgeluk. Adaptaties aanpassin gen van woon- en werkmilieus aan juist die gehandicapten stellen meer mensen in staat wat meer levensgeluk te genieten. Op het gebied van de adaptatie wordt momenteel veel speurwerk verricht. Iedereen kent wel de loopbeugels, de handprothesen, op het gebied van de kunsthand verricht het T.N.O.-insti- tuut in Utrecht momenteel een zeer tijdrovend onderzoek, dat inmiddels al tot fraaie resultaten geleid heeft. In het instituut wil men nu een uit gebreide documentatie opzetten, orn aat, aldus dokter Klapwijk, het nog veel te veel voorkomt dat twee of meer groepen in verschillende landen met hetzelfde onderzoek bezig zijn. En ook de gehandicapte is dikwijls nog te weinig bekend met de mogelijkheden welke de techniek hem biedt om het leven wat draaglijker te maken. Zo zei dokter Klapwijk dat, na een t.v.-uitzending over „Het Dorp" voor de Westduitse W.D.R., een groot aan tal brieven was binnengekomen om in formaties over een elektrische rolstoel, terwijl dit apparaat notabene in West- Duitsland wordt vervaardigd. (ADVERTENTIE) 1 vïv-v 'AV,i 4» J Het Stanley Mes - het vee!- zijdigste dat er is! Er passen negen verschillende mesjes in. Waaronder een hout- en een metaaizaagje. 4,25 compleet met 5 mesjes. Hebt u zich weer vol moed en werklust aan den arbeid gewijd? Goed zo. Als u zich voor politiek in teresseert, hebt u in het weekeinde uw hart wel kunnen ophalen. En er staat nog meer te wachten. Over twee weken, op 8 en 9 de cember, wordt in Arnhem het partij congres van de KVP gehouden, waar op de christen-radicalen willen pro beren de partij in hun richting mee te krijgen. De KVP-jongeren, die zich zondag ook nogal hebben laten ho ren, zien blijkbaar reikhalzend uit naar dat uur der beslissing. In hun blad „Jongen voorop" pu bliceren ze een foto van drs. Bogaen» met als onderschrift: „Zie ginds komt de stoomboot voor Arnhem al aan. Hij brengt ons Sint Bogaers, ik zie hem al staan". Als ik Aalberse was zou ik Bogaers op 5 december in de zak stoppen en naar Spanje sturen. Gelezen in een krant: „Voetbal moet wel koninklijk, niet Keizer-Hjk zijn". Ingenieur A. de Neef, waterbou wer van beroep, vindt dat er iets mis is met het imago, image (imaazje of immitsj) van de Nederlandse -uiater- bouwer. „Men denkt nog altijd aan de man uit Sliedrecht, in boerenkiel en op klompen, vindt ir. De Neef, En dat klopt niet met de werkelijkheid. De ingenieur gelooft het bekende verhaal van het jongetje ook niet, het jongetje, weet u wel, dat zijn vinger in het gaatje van een dijk stak en daardoor een dijkbreuk voorkwam, „Dat kan ik me van een jongetje niet indenken", aldus de heer De Neef, want een jongen zou het toch veel leuker vinden om zijn vinger juist niet in het gat te steken. Het Manne ken-Pis van onze zuiderburen was voor hem veel aantrekkelijker, psy chologisch dan. „Vroeger kreeg je altijd midden In een kinderboek de waarschuwende vinger: „kindertjes, kindertjes, pas toch op." Logisch dat kinderen zulke boeken in een hoek gooien. Een kind wil gein aan een boek beleven". (Miep Diekman) Vliegende schotels bestaan echt. Ik heb er vannacht zelf een gezien. „Industrieel is Engeland een sterk verouderd land. De grote voorsprong die het land traditiegetrouw had is nooit goed geconsolideerd. Nederland kon met een bestedingsbeperking weer gezond worden, dat wist ik, en daarom heb ik ook geen gebruik ge maakt van internationale leningen, maar de economie intem gesaneerd. Het Engelse ziekteproces is al te ver heen, in oorsprong dateert het al van minstens tien jaar geleden", (oud-minister van financiën Hofstra) Een in Nederland verblijvende Ja panse kunstenares schijnt het leuk te vinden om naakte mannen te schil deren. Vorig weekeind haalde zij bij de opening van een tentoonstelling die stunt uit in Leiden, En eergiste ren, tijdens de hippie-manifestatie „Flight to Lowlands Paradise" in de Margriethal in Utrecht, deed ze het weer. De politie maakte er gauw een eind aan. Wij leven in een vreemde wereld, vindt u ook niet? Want gisteren kwam ik een man tegen, in de regen, die mij loerend met koolzwarte ogen aankeek, een kruis sloeg en luidkeels gillend vluchtte. Nu vraag ik u. MERIJN ,,r£DONd°N beach (Calif omië) (a.f.p.) Misschien kunnen ruimte vaarders in de toekomst op lange rei zen naar de planeten zich voeden met behulp van een bacterie, die In hun eigen urine wordt gekweekt. o.e62/" bacteri5- „hydrogenomanas eutrofa genaamd, is al tien jaar gele den ontdekt Zu doet juist het omge- keerde van de menselijke stofwisseling door ureum om te zetten in eiwit Als eindprodukt ontstaat dan een deegachtig voedsel zonder smaak, dat echter kunstmatig op smaak gebracht kan worden. Men kan er een smakelijke koek van maken. NEW york (A.P.) De memoires van Stalins dochter Svetlana Alliluyeva vormen voor de uitgevers een van de' grootste teleurstellingen van de laatste jaren. Steeds meer boekverkopers stu ren hun voorraden terug, omdat zij on verkoopbaar zijn, zo meldt „Newsweek" Russische diplomaten verslinden het boek echter. Het Amerikaanse publiek, aldus Newsweek, heeft kennelijk op zienbarende onthullingen over Stalin verwacht in Svetlana's „Twintig brieven aan een vriend". Voor de publikatie. rechten, in boek- en feuilletonvorm heeft zij m totaal 1,1 miljoen dollar ont vangen.

Krantenbank Zeeland

de Stem | 1967 | | pagina 7