Kernen als concurrent van de stad Knaken oogsten! ^intratuin Folklore op Middelburgs Abdijplein 'n Grööte klus Koning regeert Miniatuur WOENSDAG 16 JULI 1997 JAARGANG 99 - NUMMER 29 WEKEMJKS HUIS AAN HUIS OP GEHEEL WALCHERE Vergezeld van zijn hofnar Wallie regeert koning Willem Walcheren deze zomer in Miniatuur Walcheren. In het kader van het Zomerfestijn is de koning met zijn bescheiden hofhouding in de maanden juni en juli te gast in het park. De koning en hofnar begroeten 's morgens de kin deren in het recreatiepark. Dagelijks neemt de koning deel aan activiteiten zoals een ballon- nenfestival, springkussen en Walcherse volks spelen. PZC WEEKBLADEN faam/vl Op het Abdijplein in Middelburg wordt 17 juli de eerste folkloris tische dag gehouden. De hele dag worden er dan wedstrijden ge houden en het tradi tionele Zeeuwse ring- rijden en sjeesjes rij den. Zo'n veertig pa ren met sjezen en ze venentwintig ringrij- ders te paard strijden om de ereplaatsen. De herverdeling van de gemeenten op Wal cheren kent nog een groot aantal onopge loste problemen. Nu de gemeente Veere de kleine kernen, dorpen en kustplaatsen heeft opgeslokt is het voor de dorpsbewoners zaak om dicht bij het vuur te blijven. Vooral de - wat genoemd wordt - eigen identi teit dreigt verloren te gaan en de vergrijzing van de pakweg twin tigduizend inwoners van het Walcherse platteland staat wel haast zo zeker vast als een paal boven water, gezien de - wat ge noemd wordt - onder maatse toewijzing van nieuwbouwwoningen. Dorpsraden zijn mo gelijke waakhonden om het democratische gehalte een beetje als vanouds te behouden. Ook kunnen die dorpsraden de ont wikkelingen bevorde ren en tegengas ge ven als het fenomeen stad teveel uit de be- lastingruif krijgt toe gewezen of als er 'te algemeen' wordt be stuurd. ...we zullen ons in november officieel presenteren... i ...we moeten er voor zorgen dat de mensen in hun eigen dorp kunnen blijven wonen... ...van het zotte dat er kernen zijn die het hele jaar door een parkeerbeleid voeren... Voordat ik aan het schrijven van een aflevering van 'Walchers plat' begin, neus ik altijd eerst even door m'n aantekeningen. En al neuzend vond ik op allerhande stukjes papier (variërend van 'n kauwgomverpakking tot, jawel, een stukje schuurpapier) bijna een dozijn verschil lende aantekeningen met betrekking tot het woord 'klus'. Reden om er aantal van op een rijtje te zetten. Het groene warenhuis "Nieuwe" deuren zonder timmer- of breekwerk! mm- (zie onze advertentie elders in deze krant) Koning Willem Walcheren en zijn hofnar Wallie in Miniatuur Walcheren schminken ook kinderen. FOTO ANDA VAN RIET Miniatuur Walcheren in Mid delburg heeft deze zomer ex tra attracties voor kinderen. Onder de naam Zomerfestijn Miniatuur Walcheren zijn ei dagelijks activiteiten die onder leiding staan van een echte koning. Als 's morgens de eer ste bezoekers bij het recreatie park komen worden met na me de kinderen welkom gehe ten door koning Willem Wal cheren en zijn hofnar Wallie. Het duo stoft met ceremonie de schoenen van de kinderen af en legt uit wat er die dag al lemaal gaat gebeuren. Iedere maandag staat het park in het teken van het ballonnenfesti- val. Koning en hofnar lopen dan de hele dag door het park en delen ballonnen uit. Op dinsdag heeft de vorst een bijzondere verrassing voor de kinderen in petto. Zo konden vorige week dinsdag kinderen hun gezicht laten schminken. Op woensdag is het 'moppentappen met wa terballet'. „Dan is de hofnar verdrietig", legt Rick Schas- sws Oplage: 51.110 ex. Uitgave: Uitgeverij Provinciale Zeeuwse Courant b.v. Exploitatie: Ch. van den Oosterkamp (0113) 273000 privé: (0118) 642078 Administratie: PZC Oost-Souburgseweg 10, postbus 18, 4380 AA Vlissingen. Advertentieverkoop: Jerry Tupanwel (0118) 484316 (privé (0118) 615044). Johnny Saija (0118) 484312 (privé (0118) 418686). A. Lammers-Van Otterdijk (0118) 484313 (privé (0118) 640277). Redactie: Ad Hanneman, (0118) 484275 en Ellen Erkens, (0118) 484276 Redactie-adres: Postbus 18, 4380 AA Vlissingen fax. nr.: (0118) 472404 Bezorging: (0118) 484216. Druk: PZC Grafische Bedrijven, Postbus 18, 4380 AA Vlissingen. Druktechniek: offsetrotatie. Sluitingstijd: advertenties maandag 12.00 uur PZC, Oost-Souburgseweg 10. Postbus 18. 4380 AA Vlissingen, tel. (0118) 484000 Faam/VUssinger maakt deel uit van de Zeeland Combinatie huis-aan- huisbladen in Zeeland. Totale oplage: 178.455 ex. foort van Miniatuur Walche ren uit. „De kinderen moeten hem dan weer aan het lachen maken. Daarvoor hebben ze onder meer een karaoke in stallatie tot hun beschikking", vervolgt hij. Donderdag wordt de boel op stelten gezet. Er lo pen dan steltlopers op me tershoge stelten door het park. Schasfoort: „De kinde ren mogen het ook zelf probe ren. Daar hebben we een aan tal gewone stelten voor". Op vrolijke vrijdag staat er een groot springkasteel voor de ingang van Miniatuur Walche ren. Oude Walcherse volks spelen staan op zaterdag op het programma van koning Willem Walcheren. „Op zon dag hebben de koning en zijn hofnar rust, ze slapen dan uit van hun drukke week en ko men niet naar het park", weet Schasfoort. Behalve de aanwezigheid van koning Willem Walcheren en hofnar Wallie zijn er nog meer nieuwe attracties in Miniatuur Walcheren. Jaarlijks komen er nog schaalmodellen van Wal cherse gebouwen bij. „In de winter gaan alle modellen naar binnen", legt Schasfoort uit. „Dan bouwen we weer verder. Dit jaar zijn de Middel burgse Oostkerk en het Wooldhuis in Vlissingen erbij gekomen". Plannen voor de komende winter heeft Miniatuur Wal cheren ook al. In ieder geval wordt er gewerkt aan het Vlis- singse straatfestival. „We bouwen het straatfestival na, compleet met podium en al les. Op het podium komt de band Blpf die het nummer Zeeuwse kust speelt. In het podium zit een geluids chip zodat het nummer ook echt te horen is", blikt Schasf oort vooruit. Het sjeesjesrijden is jarenlang op het Molenwater gehouden. Vorig jaar werd het evene ment bij wijze van proef op het Abdijplein gehouden. Dat is de organiserende SEM - Stichting Evenementen Mid delburg- zo goed bevallen dat het sjeesjesrijden er dit jaar weer wordt gehouden. De ver sierde sjezen en deelnemers in klederdracht zijn de hele dag op het Abdijplein aanwe- De Walcherse platteland on dernemers lijken het op dit moment beter voor elkaar te hebben. De plannen voor ge meentelijke herindeling waren nog maar nipt rond, of de on dernemers waren er als de kippen bij om plannen te ma ken voor een bundeling van krachten tegen of met de nieuwe gemeente. J.A. Bou terse (voor vrienden Jan) was vanaf het begin betrokken bij die bundeling en staat nu zijn mannetje als voorzitter van de Federatie van Ondernemers verenigingen Veere. Acht win keliersverenigingen zijn bij zijn federatie aangesloten. Het zijn Koudekerke, Zoutelande, Westkapelle, Domburg, Oost- kapelle, Vrouwenpolder, Veere en Serooskerke. De kerkdor pen zoals Aagtekerke, Melis- kerke, Grijpskerke en Melis- kerke hebben of hadden geen winkeliersvereniging. „Maar dat neemt niet weg dat we ook hun belangen beharti gen", oppert Bouterse, die zijn boterham verdient als direc teur van de Regio Bank in Se rooskerke, maar ook naam maakte als CDA-politicus in de gemeentepolitiek en lid van de dorpsraad Serooskerke. De bezoldigd voorzitter weet dat als hij op het gemeente huis met ambtenaren en poli tici praat namens driehonderd zelfstandigen het woord voert. Voorzitter J.A. Bouterse van de Federatie van Ondernemersverenigingen Veere: We zullen het product dorp goed moeten verkopen". FOTO ANDA VAN RIET „Maar het was ook een wens van de gemeente om een aan spreekpunt te hebben", legt hij uit. „We zijn trouwens sinds 1 januari actief. We wil len ons in november presen teren. We houden dan een soort receptie om de federatie wat meer bekendheid te ge ven". Het gemeentelijk overleg plat form heeft sinds het ontstaan twee keer met de federatiebe stuurders vergaderd. „De ge meente wordt heel anders. We zijn natuurlijk altijd heel kleinschalig bezig geweest. Als een winkelier in Westka pelle vroeger een probleem had, stapte hij gewoon bij de burgemeester binnen. De nieuwe gemeente Veere is weliswaar geen supergrote gemeente, maar heeft met pakweg twintigduizend inwo ners toch meer handen en voeten dan voor de gemeen telijke herindeling. Maar we moeten ook beseffen dat de gemeente de problemen ook anders moet oplossen. Kijk nou naar de zondagopenstel ling. Er ligt een voorstel om voor elke kern een andere op lossing te bieden". Bouterse vindt dat een bedenkelijke op lossing. „Stel je voor dat Domburg wel open mag en bijvoorbeeld de winkels in Serooskerke niet. De gemeen te kwam met een voorstel dat er op neerkwam dat de open stelling verdeeld moesten worden. Dat zou er bijvoorbeeld op neerkomen dat Domburg een halve dag moest inleveren en bijvoorbeeld Vrouwenpolder een halve dag open mocht zijn. Andere dorpen zouden weer niet open mogen zijn. Wij zijn daar tegen. Wij vinden dat er een lijn getrokken moet wor den. Je zit bovendien met de concurrentie van Middelburg en Vlissingen. Die plaatsen mogen het hele jaar door op zondag open. Je moet dat niet zo rigoureus be perken. Daarmee verzwak je je con currentiepositie. Wij vinden dat die zondagopenstelling van winkels meteen goed en gedegen geregeld moet zijn. Je kunt dat niet voor Jantje zus en voor Pietje zo regelen. Er ligt nu van ons een voorstel op tafel waar nog over nage dacht wordt". Volgens de 48-jarige federatie voorzitter Bouterse bepaalt het winkeliersbestand voor een groot deel de leefbaar heid van een dorp. Ook scho len en verenigingen - zo voegt hij er aan toe - zijn smaakma kers als het gaat om het wel zijn van de dorpelingen. „We moeten er voor zorgen dat de mensen in het eigen dorp blij ven wonen. Het toegewezen aantal nieuwbouwwoningen voor de gemeente Veere is veertig. Dat is gewoon te wei nig om de eigen bewoners op te kunnen vangen. Daardoor creëer je een soort emigratie sfeer en werk je de vergrijzing in de hand. Ook op dat soort zaken moeten we als verte genwoordigers van de onder nemers letten. En dan heb je natuurlijk het probleem van de tweede woningen. En ga zo maar door". Bouterse is er niet de man naar om zuchtend en steu nend de problemen in kaart te brengen. Hij heeft ervaringen met de dorpsraad in Seroos kerke en beseft dat op die plaats veel is te bereiken. Maar dan moeten de dames en heren politici die dorpsra den serieus nemen en er moet tegelijkertijd voorkomen wor den dat met „die raden een tweede bestuurslaag wordt gecreëerd". En wat de inzet van die politici betreft heeft Bouterse geen beste ervarin gen. „Kortgeleden hadden we hier een inspraakavond over de nieuwe rondweg rond Se rooskerke. Ik heb maar een lid van de gemeenteraad geteld en twee wethouders. Dat is volgens mij te weinig. De mensen in de raad kunnen het niet afdoen met een blik over het verslag van die avond en op grond daarvan een oordeel vellen. Zo'n gemeenteraadslid moet het nodige veldwerk doen. Hij kan zich daarbij la ten bijspijkeren door de leden van de dorpsraad die over het algemeen heel goed weten wat er in een dorp leeft". Dorp en stad zijn concurren ten, meent Bouterse. Mensen worden nu vaak naar de stad gedreven om er inkopen te doen. „Als we met z'n allen in de dorpen zouden kopen, zou het gewoon veel beter wor den". Hij wijst op de voorde len. „Het lijkt goedkoper in de stad, maar als je het parkeer- geld of zelfs de parkeerboete er bij telt, ben je veel duurder uit. Natuurlijk zijn er ook ker nen die een parkeerbeleid voeren. Maar dat is toch van het zotte. Dat is toch nergens voor no dig. Hooguit 's zomers zoals in Domburg. Maar daar moet je 's winters ook betalen om je auto te parkeren. Kijk. En dat zijn zaken waar we als federa tie aan kunnen werken". Voordat de consument of een deel daarvan het dorp als 'ge zellig winkelcentrum' ontdekt zal nog veel moeten gebeu ren, is ook de mening van Bouterse. „We zullen het pro duct dorp goed moeten verko pen. Dat is echter een proces dat z'n tijd nodig heeft. Bij de meeste ondernemers ligt het nog wat moeilijk. Het is nog te veel als ieder voor zich. De mensen denken vaak dat het belang van de een tegenge steld is aan het belang van de ander. We moeten met elkaar bezig zijn om onze sterke kan ten te tonen, dat kan op veel manieren. Samen adverteren, activiteiten organiseren waar door mensen naar het dorp toekomen of wat dan ook. Er zijn voorbeelden in het land waar dorpswinkeliers met z'n allen hetzelfde dachten en daardoor meer klandizie kre gen. Het zijn oergezellige ker nen. Uit die voorbeelden zul len we in elk geval ons voor deel halen en waar mogelijk toepassen. Maar zoals ge zegd: dan zal er nog veel moe ten gebeuren". WA De tweemastklipper De AVontuur maakt in augustus drie keer per week een avondtocht vanuit Goes en volgende week vrijdag vaart de boot vanuit Yerseke naar Antwerpen voor een mosseltocht. Vroeger nu gebruikt, zie de uitpagina. De tweemasterklipper De Avontuur. Bouwspeelplaatsen in Middelburg moeten de jeugd vier dagen de avonturen uit de riddertijd laten herleven. Alle blaasensembles uit de gemeente Veere musiceren vrijdag in de Grote Kerk. De woningen aan de Molenweg in Oost-Souburg worden niet verkocht, Basco heeft het besluit teruggedraaid. Allereerst een betekenis van 'klus' die ook in de standaard taal wel voorkomt, namelijk die van een hoeveelheid, een hoop. 'Is t'r nog eten over?' "t Vleis is allank a op, mè m'n 'ebbe nog 'n 'êêle klus aerpels vö je bewaerd.' 'Jaemè, d) bin 'k nie vö op 'n klusje naer 'uus gekomme', zou het antwoord kunnen lui den. Want 'op een klusje' of 'op een klusdrafje' is (in ieder geval zuid-) Walchers voor op een drafje. Dat dat woord niet al te vaak meer gebruikt wordt, is waarschijnlijk te wij ten aan het toegenomen ge bruik van fiets en auto; 't mènsdom van tegenwoordig gaet 'ööguut bie de fitness in draf'. Die laatste betekenis van 'klus' is duidelijk verwant aan het werkwoord 'klutse' of 'klusse' (vooral in Zeeuws- Vlaanderen veelgebruikt), of tewel slenteren, sjouwen, "'t Is nog 'n 'êêle gedoente om bie Valkenisse op strange te kommen; je moe nogga 'n ende deu de rulte klusse". Een betekenis van 'klus' die tamelijk algemeen is, is die van een vooruitgestoken kin, 'n 'kluskinne' zogezegd. Voor al bij de jongere generatie in gebruik; die zijn immers meer op uiterlijkheden gericht als wat oudere mensen. Vooral een stadswoord is vol gens mij 'klus' in de betekenis van slome duikelaar. Ik heb het namelijk vooral in Vlissin gen en op Souburg wel horen gebruiken. Op de dorpen heet zo iemand eerder een 'zieltje'. Daaraan verwant zijn 'klusjao- ne', 'kluskonte' en 'kluskouse'. Drie woorden die ik in het Zeeuws woordenboek vond, maar waarvan ik me afvraag of ze nog wel gebruikt wor den. Ze zouden alledrie staan voor iemand (meestal een vrouw) die weinig uitvoert en maar wat heen en weer loopt te keutelen. Te klussen dus. Marco Evenhuis Tot en met 16 augustus is uw bezoek aan Intratuin meer dan ooit de moeite waard. Want naast een schat aan ideeën voor in en om de tuin, krijgt u nu bij besteding van elke 25,- een cheque ter waarde van ƒ2,50 cadeau. P KOUDEKERK Vlissingsestraat (tussen Koudekerke en Vlissingen) Tel. 0118-551623 Éfgg v, m WÜW1 zig. Van 9.30 tot 11.45 uur wordt het sjeesjesrijden ge houden. De versierde combi naties rijden over een par koers dat van het Abdijplein via de Korte Burg, Groen markt, Onder den Toren, het Koorkerkhof weer op het Ab dijplein uit komt. Tegelijkertijd wordt op het Abdijplein het ringsteken te paard gehouden. Na een pauze gaan de wed strijden om 13 uur weer ver der. Het publiek kan door het invullen van een bon bepalen welke sjezencombinatie de publieksprijs krijgt. De bonnen zijn verkrijgbaar bij de ge luidswagen op het Abdijplein, ledereen die een bon inlevert maakt kans op een verras singspakket van de folkloristi sche commissie. Om 15 uur worden de prijzen uitgereikt van de mooist versierde com binaties. De mooist versierde sjees krijgt een beker van de Sjeesjesrijden op en om de Abdij in Middelburg Provinciale VVV. De meest ar tistieke sjezencombinatie maakt kans op een Zeeuwse roemer met een fles VOC-je- never die is geschonken door het Zeeuws Museum. De pu blieksprijs bestaat uit een be ker die beschikbaar is gesteld door de SEM. De mooiste combinatie bij het ringsteken te paard krijgt een beker van de NMB. Na de uitreiking van de schoonheidsprijzen wor den de finales gehouden. Om 16.30 uur begint de finale van het ringrijden te paard. Een half uur later is het de beurt aan de sjeesjes. Om 17.30 uur worden de prijzen voor de meest gestoken ringen uitge reikt. De tweede folkloristische dag wordt gehouden op 14 augustus op het Molenwater in Middelburg. Dan strijden zo'n tweehonderd deelnemers in zes banen om de koninklijke bekers. Maak kennis met de PORTAS renovatie Als uw deuren QOtDTk versleten zijn. - 1 heett PORTAS de oplossing. Uw deuren en deur kozijnen worden weer "nieuw", zonder lawaai of vuil. Veel varian ten in wit ot PORTAS des sins Wij renoveren ook keukens en trappen Bel ons! PORTAS vakbedrijf Zevenbergen tel. 0168-335002

Krantenbank Zeeland

de Faam en de Faam/de Vlissinger | 1997 | | pagina 1