'Veel Chinezen hebben er genoeg van dat Westerse opdrachtgevers hen uitknijpen' 'In Tholen lopen we vergeleken met Chinezen achter de feiten aan' V i Piet F.M. Swarthojf (Bon Giorno) kwarteeuw ervaring met China Tholenaren in China actief Yangzhou Donderdag 20 december 2007 EENDRACHÏBODE, DE THOOLSE COURANT Het voordeel om producten in China te laten produceren, wordt steeds kleiner. Landen als India, Pakistan en Bangla desh zijn op niet al te lange termijn goedkoper dan China. Ar beidskrachten die in de grote steden wonen, zijn al stukken duurder dan pakweg een jaar of tien geleden. Dat heeft tot ge volg dat fabrikanten hun werknemers van steeds verder weg moeten laten komen, met alle gevolgen van dien. Mentaliteit De voormalige eigenaar van recreatieterrein De Pluimpot in Scherpenisse, H. Zwikker (74), tevens voormalig lid van de commissie bedrijfsleven van de gemeente Tholen en ex-voor- zitter van het overkoepelend orgaan van de recreatiebedrijven Recron Zeeland, reisde de afgelopen jaren de halve wereld af en ontdekte dit jaar in China watje het beste kunt doen om het toerisme te bevorderen. Geld Recreatie-expert Zwikker complimenteert China met opvattingen toerisme Gebakken hond Inkoper 'VI Dat is de ervaring van Piet F.M. Swart- hoff Hij heeft een grote opslagplaats op het industrieterrein in Sint-Maartens dijk en doet al een kwarteeuw zaken met China. „Dat fabrikanten hun perso neel weg moeten halen van het platte land, heeft grote gevolgen. Er blijven weinig mensen over om het land te be werken. Als gevolg daarvan wordt er minder voedsel geproduceerd, waar door dc voedselprijzen stijgen. Dus wil len de mensen meer verdienen om die stijgingen te kunnen opvangen. Daar door worden de productiekosten hoger." Een ander gevolg van de toestroom van uil de landelijke gebieden is het tekort aan huisvesting. Swarthoff: „Het gaat vooral om ongehuwde mensen tussen de 18 en 22 jaar. Gemiddeld zijn de mensen van het platteland drie weken per jaar thuis voor de viering van het Chinese Nieuwjaar. De rest van het jaar zijn ze van huis. Ze komen met het hoognodige, zoals een slaapzak, in de grote steden aan en slapen in dubbel deksbedden. Soms met duizend mensen in een woonflat van tien verdiepingen. Sanitair is er amper. Dus doen ze hun behoefte buiten de deur. Een flat met een douche en toilet is een luxe. En die voorzieningen staan meestal op het bal kon van de flat. Doorgaans werken ze in drieploegendiensten. Dan gaat de een zijn bed uit en kan er een ander in." De arbeiders van het platteland gaan er vanuit dat ze in vier jaar tijd genoeg geld hebben verdiend om terug te gaan en te trouwen. Volgens Swarthoff ge beurt dat ook. De consequentie is wel dat de fabrikant om de vier jaar moet zorgen voor nieuwe aanwas. En de bronnen dreigen op te drogen. Temeer omdat de economische groei in China zorgt voor problemen bij de infrastruc tuur, waardoor de animo om naar de grote steden te komen, afneemt, merkt de Thoolse ondernemer. „In sommige steden is sprake van een energietekort. Een stad is verdeeld in diverse wijken Het kantoorgebouw van één van de nieuwste fabrieken in China. Zwikker vertrok met het vliegtuig naar Moskou en ging verder per trein naar Peking. Een reis van zes dagen dwars door het onherbergzame en kille Mon golië. Hij zag in Rusland het Rode Plein, liet zich vervoeren met de onder grondse en liep in China over de beken de Chinese Muur. Hij bezocht de zo mer- en winterpaleizen van vroegere heersers, verbaasde zich over het Terra- cottaleger, maar nog meer over de ma nier waarop China zich ontwikkelt als toeristische trekpleister. Zwikker: „Ik heb gemerkt dat de Chi nezen eerst zorgen voor een goede in frastructuur, zodat de toeristisch inte ressante attracties goed zijn te bereiken. Er worden in de omgeving daarvan fiets- en wandelpaden aangelegd. Daar naast wordt er voor gezorgd dat niet al leen de betreffende attractie in de schijnwerpers staat, maar ook dat er in de omgeving ervan voldoende te doen is om de toerist bezig te houden en voor langere tijd aan die plek te binden." Hij wijst op de beroemde Drie Kloven Dam. Een rivier door een prachtig na tuurgebied. „Dan zie je de natuur, maar ook een theatervoorstelling op een drij vend theater. En over het water heen zie je acrobaten aan het werk." Als gevolg daarvan merken onderne mers die zich richten op een dergelijke attracties - te denken valt aan verkopers van souvenirs, etenswaren en horecage legenheden - dat hun omzet stijgt. „In Tholen lopen we al vele jaren achter de feiten aan. Het gaat allemaal veel te langzaam", wijst hij naar een bunga lowproject in 1973 in Gorishoek. „Als dat project was doorgegaan, hadden we hier een recreatiegebeid gehad dat beter was dan de Roompot bij Wissenkerke." Langzamerhand begint de gemeente Tholen in te zien dat toeristen geld in het laatje brengen. Zwikker: „Er zijn plannen voor de bouw van een bunga lowpark en een jachthaven in Goris hoek. Toeristen kunnen dan bij De Zeester overnachten. Aansluitend aan De Zeester is plaats voor vakantiewo ningen. Passend in het landschap. Re creatiegebied De Pluimpot wacht onder leiding van de nieuwe eigenaar een ver dubbeling van de oppervlakte. Want het is natuurlijk prettig dat steeds meer mensen China ontdekken, maar ook an dersom. Er komen steeds meer Chine zen die een vakantie in Europa kunnen betalen. Dan is het niet verkeerd om te zorgen dat die mensen naar Tholen ko men. Dat betekent datje voldoende ac commodatie moet hebben. Zoals hotels met geschoold personeel. Personeel dat Chinezen in hun eigen stijl van een ge varieerde maaltijd kan voorzien. En dat er voor die toeristen voldoende te zien is." Daaraan is bij de Chinezen geen ge brek, was zijn ervaring. Hij voer met een boot over de Yangtse Kiang. Tij dens de tocht niet alleen genieten van de vaartocht, maar ook van vuurwerk dat ten faveure van de toerist werd af gestoken. Hij bezocht Chinese tempels. Niet alleen de tempels, maar het hele circus er omheen was een boeiende er varing. „Stalletjes, terrassen, winkel tjes. En niet zo vervelend als in Egypte, waar ze je blijven achtervolgen en boos worden als je niets koopt." Zo is het plein van de Hemelse Vrede eigenlijk een constante kermis. Niet al leen met schommels en draaimolens, maar ook met loopsimulatoren voor ou deren om hen zo in beweging te hou den. Zwikker ontmoette in die sfeer ook een Rotterdammer. „Die zag wel iets in het toerisme in China en kocht er een vervallen gebouw dat hij opknapte tot guesthouse. Het was nog niet hele maal klaar en op het sanitair viel 'nogal wat af te dingen, maar het begin is er." Wandelpaden, fietsroutes, in ruime mate bedrijven waar je een fiets kunt huren, elektroscooters voor langere af standen, er is op veel plaatsen aan meer gedacht dan alleen de attractie, merkte Zwikker. Dat geldt ook voor de culinaire inspira tie. Hij signaleerde in een winkel een gebakken hond tussen de schalen met ander vlees. Koeienogen, levende kip pen die op hun slachtbeurt wachtten. In een restaurant werd Zwikker verrast met een menukaart waarop tussen de 50 en 60 verschillende gerechten ston den. „In Nederland eet je soep vooraf. Daar krijg je het als nagerecht." Hij at Pekingeend in een restaurant. „Aan de tafel stonden zes meisjes. Die rolden platte pannenkoekjes. Daar rol len ze de stukjes eend in. Ze maken er een attractie van." Dat de doorsnee Chinees nogal onge manierd overkomt, nam hij op de koop toe. „Ze gooien alles op de grond en rapen niets op. Op een vliegveld zag ik een kind met een broekje aan. waar een split in de achterkant zat. Dan doen ze een hoopje in de vliegtuighal en de moeder laat het liggen. Als je ge luk hebt en ze ziet dat het kind nodig moet, houdt ze het boven een afval bak." China is booming, zo is de al gemene opvatting over dit Aziatische deel van de we reld. Grote bedrijven als Phi lips en Unilever, en banken als Fortis en ABN/Amro (ook Fortis), hebben er inmiddels vestigingen. De op een na grootste verzekeringsmaat schappij in China, Ping An, heeft onlangs een groot be lang in Fortis genomen waar door deze instelling toegang krijgt tot de snelgroeiende Chinese markt. Naast bovenstaande bedrij ven zijn ook Alex van der Harst uit Oud-Vossemeer, au- tokoelingspecialist Narim uit Tholen en Piet Swarthoff, di recteur van Semper Paratus uit Sint-Maartensdijk, in dat land actief. Recreatiespecialist H. Zwikker uit Scherpenisse stak tijdens een rondreis door China zijn licht op over de manier waarop de Chinezen hun toerisme bevorderen. In september van dit jaar ver trok een delegatie van West brabantse bestuurders en on dernemers voor een bezoek aan de stad Yangzhou. Ook de regionale werkgelegenheids- instelling Rewin was verte genwoordigd. De Rewin pro beert ook bedrijven te interesseren voor een vesti ging in de provincie Zeeland. Doel van de reis was te kijken op welke manier de 18 West- brabantse gemeenten en de gemeente Tholen zaken kon den doen met deze Chinese stad met 4,7 miljoen inwo ners. De deelnemers spraken met lokale bestuurders en ambte naren en bezochten enkele be drijven. De gemeente Tholen had zelf geen afgevaardigde meege stuurd. Maar Paul Nijskens, directeur van de Rewin was er wel bij. „Van belang is dat we een samenwerkingsover eenkomst hebben getekend. Daardoor kunnen Nederland se bedrijven gemakkelijker de Chinese markt op gaan. Te vens is er sprake van een cul turele samenwerking en er is interesse van vier Chinese be drijven om zich in de regio Breda te vestigen." Nijskens vindt het noodzake lijk dat aan deze eerste ken nismaking een vervolg wordt gegeven en verwacht dat in april 2008 opnieuw een be zoek aan Yangzhou wordt ge bracht. „Er is overleg gaande op welke manier we daar de provincie Zeeland en speciaal de gemeente Tholen bij kun nen betrekken." k z' Tijdens een wandeling in Peking werden blanke toeristen, zoals hier H. Zwikker, door dames aangeklampt met het verzoek met hen op de foto te mogen. Piet Swarthojf komt al sinds 1983 in China. en de overheid heeft ingesteld dat de wijken bij toerbeurt elektriciteit kunnen gebruiken. Dat betekent dat er geregeld wijken zonder stroom zitten. En dan ligt een fabriek die in die wijk staat gewoon een of twee dagen stil. Dat heeft weer consequenties voor de werknemers. Die hebben dan twee dagen niets te doen en verdienen dan ook niets." Swarthoff vreest dat alle problemen bij elkaar, maar vooral het dreigende perso neelstekort en de energieproblemen, lei den tot hogere lonen en dus tot hogere productieprijzen. „Maar het verschil in productiekosten tussen China en Europa is nog steeds enorm groot." Swarthoff ervaart ook een mentali teitsverandering bij Chinezen waar mee hij zaken doet. „China wordt langzaam maar zeker anders. Chine zen ook. Ze investeren niet zo zeer in Europa, maar liever in Afrika. In ruil voor olie. Uiteraard zijn ze nog heel beleefd tegen Europeanen, maar er wordt steeds meer gebakkeleid over de prijs. Niet iedereen is meer als van zelfsprekend genegen een goede part ner te zijn. Ze hebben er genoeg van om door Westerse opdrachtgevers te worden uitgeknepen. Doe je dat toch, dan gaat dat ten koste van óf de kwali teit van het eindproduct, óf van de le verantiezekerheid of van het credite ren. Maar er zijn nog genoeg fabrikanten die wat extra productie kunnen gebruiken. Wat ik zeg, heeft op langere termijn gevolgen." Tot dusverre is Swarthoff dik tevreden met de werkwijze van de Chinezen. Hij maakte in 1982, toen hij als inkoper van ondermode bij Hunkemöller Lexis werkte, al kennis met de mensen, de cultuur en de volksaard. Eerst in Hong kong, en later, ook toen hij bij Timpa in Tholen werkte, in andere grote steden in China zelf. Hij heeft zijn zakenpartners en producenten - van 700.000 onder broeken per jaar van het merk Bon Gi orno en 400.000 stuks onder private la bel - zorgvuldig uitgezocht. „Alles komt hier in Sint-Maartensdijk op tijd binnen. We werken hier met vijf men sen, maar we hoeven niets meer uit te zoeken en kunnen blindvaren op de kwaliteit." Ook de prijs is voorlopig nog heel aan trekkelijk. „Als hier een naaiminuut 50 eurocent kost, ben je daar voor vijf cent klaar. Naaisters in China verdienen ge middeld 100 euro per maand." Swarthoff waarschuwt echter voor te groot optimisme van ondernemers die nu in China willen produceren. „Zon der ervaring wordt het een moeilijk verhaal. Er is weinig communicatie mogelijk, want er wordt maar weinig Engels gesproken. En het vinden van een betrouwbare partner valt ook niet mee." Swarthoff is lid van de Nederland- Hongkong society in Amsterdam. On dernemers die in China willen begin nen, kunnen daar voorlichting krijgen. Zwikker zag in China onder meer rijstvelden.

Krantenbank Zeeland

Eendrachtbode (1945-heden)/Mededeelingenblad voor het eiland Tholen (1944/45) | 2007 | | pagina 23