Tien jaar basisonderwijs geeft leerling meer aandacht Nieuwe bedrijven Postzegels van een stuiver tot honderden guldens in Ten Anker Oorlogsherinneringen uit Stavenisse Jubileum bij Elsemanschool Geldkraan dicht mbo-college in Oude Tonge Wiertz enige priester voor vier parochies Filatelisten grasduinen in ruilboeken en kopen op veiling Donderdag 16 november 1995 EENDRACHTBODE, DE THOOLSE COURANT 11 door A.J. Smits A.f. Smits uit Stavenisse was 11 jaar toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Het maakte een schrift. Als feuilleton zijn ze de komende weken in deze krant te lezen. Bij verhuizing Als enige school Op Tholen en St. Philipsland heeft de School met de Bijbel te St. Annaland maandag en dins dag enthousiast aandacht besteed aan het feit dat de basisschool in ons land tien jaar bestaat. Dat is opvallend omdat de St. Annalandsè'school naast de Groen van Prin- stererschopl in Scherpenisse de enige is-, waar het basis onderwijs nog niet onder één dak gegeven wordt. Buiten spelen Worstelen met de benen Broodjes Brandwonden Tholen Oud-Vossemeer St. Annaland St. Maartensdijk Scherpenisse Menigeen is ooit filatelist geweest en vele anderen zijn het nog steeds. Filatelie is geen beroep of kunstvorm, maar het verzamelen van postzegels. Het begon vaak als kind al met een enkel albumpje en wat zegels die werden afgestoomd van enveloppen en ansichtkaarten die ooms en tantes van hun vakantieadres stuurden. Maar pas als men zich er serieus mee bezig gaat houden, is men filate list. De vereniging Delta Oost uit Bergen op Zoom orga niseerde zaterdag een postzegeldag in zorgcentrum Ten Anker in Tholen. Daar kon men zegels ruilen en kopen voor bedragen variërend van een stuiver tot 350 gulden. Raadslid Van Belzen De koningin Koe-zegels Emissie veel kleiner op Steenkool was ook zo'n onmisbaar artikel. Ik herinner me - hoewel ik van wege het geheime van de transacties daarin nooit ingewijd werd - dat vader nogal eens wat ruilde met schippers. Die kwamen om melk en als vanzelf vloeide daar dan nog meer handel uit voort. Voor wat boter of eieren is er menig busje olie bij ons gekomen. Enkele gevallen staan me helderder voor de geest, omdat daar voor mij iets bijzonders bij te beleven viel. Vader was in contact gekomen met een schipper van een sleepbootje dat regelmatig in de haven kwam. Ik meen dat hij schepen versleepte die mate riaal aanvoerden voor de bouwerijen van de Duitse Wehrmacht. Met die man ruilde vader steenkolen voor tarwe, erwten en ook nog weieens spek. Maar die ruil kon zo maar niet open en bloot op de haven gebeuren. Het bootje bleef dan aan de steiger liggen. Met paard en kar met wat stro en andere rommel erop reed vader vervolgens naar de steiger op het veer en ik mocht dan mee terug varen naar de haven. Dat heb ik meer dan eens gedaan. Schepen hadden toch iets geheimvols voor mij; die kwamen overal. En schippers vond ik zulk bijzonder volk. Ze konden zelfs met van die grote motoren overweg. Wat heb ik daar wel naar staan kijken, als een schipper in de machinekamer afdaalde. Een hele tijd was hij er bezig. Nu en dan een gesis, dan een paar zware zuiggeluiden, ineens tjoemp-tjoemp-tjoemp. Stil te, tot even later weer dat langzame getjoemp en ineens sloeg het over tot een vlug tjoemtjoemtjoem. Ja, de schippers waren nog echte machinisten in die tijd. Ik ben toen nog eens op een schip geweest - we hadden olie van die man gekregen - en daar mocht ik van de schippersvrouw overal kijken. Ik vond het mooi in de roef, maar o zo klein. Er was zelfs nog een slaapkamer tje en ik kon me maar niet Voorstellen hoe die mensen in van die kleine kooi tjes slapen konden. Óm op de verlichting terug te komen, binnenshuis was er door het elektri sche licht veel verbeterd. Maar buiten mocht er vanwege de verduisterings voorschriften geen enkel licht uitstralen. Dat was vooral in de winter een heel gedoe. Veel huizen hadden toen nog blinden voor de ramen, maar waar dat niet het geval was moest er wat anders voor. Een oude deken of zoiets werd veel gebruikt. Ook wel schermen; een geraamte van latwerk met ver duisteringspapier erop (een soort zwart karton was dat). Van die schermen zaten ook bij ons in de kerk in de Achterweg, boven voor de ramen gespij kerd. Die zijn er in al die oorlogsjaren nooit afgeweest, ook 's zomers niet. Beneden voor de ramen zat ook van dat papier, dat kon met een katrol op en neer gelaten worden. Maar het ging niet erg, dat papier wou maar niet zak ken tussen de latten en de muur. De straatverlichting, toch al beperkt, brandde met afgeschermde lampen. Het waren maar gloeiende 'spiekers'. Fiets- en zaklantaarns al net zo; daar moest achter het glas een zwart schermpje met een spleet erin. Je had ook zaklantaarns met een blauw beweegbaar scherm. Als je met een stallantaarn buiten liep, hield je er een zak of Zoiets voor. Er leefde een bepaalde angst dat de Duitsers op uitstralend licht zouden schieten, dus was je vanzelf wel voorzichtig. Zelf namen de Duitsers het overigens niet altijd zo nauw met de verduistering. Ik had het daareven over gasflessen bij Gebraad. Op een moment gelastte de bezetter dat alle koper ingeleverd moest worden. Ik weet niet of dit door par ticulieren wel zoveel gebeurd is. Maar het was toch zo dat op een dag de klok uit de toren gehaald werd om te worden vergoten tot phtroonhulzen of wat dan ook. Wat waren de mensen toen verontwaardigd! Zo'n gemeen schappelijk bezit waar ieder belang bij had. De klok, die zich ieder uur en halfuur liet horen, bij kerkgang en begrafenis, de bronzen stem, was weg. Geroofd door onze vijand. Een tijd later heeft Gebraad op de plek waar de klok gehangen had zo'n lange gasfles gemonteerd. Zodoende kon de klok, althans de gasfles, weer 'slaan'. (Wordt vervolgd) a.u.b. tijdig een adreswijziging sturen aan: Eendrachtbode, Postbus 5, 4697 ZG St. Annaland of aan uw bezorger. Tien jaar basisschool werd op de School met de Bijbel te St. Annaland gevierd met de ouders in de klas. zoals hier bij kleuterjuf Troost. Het reageren op de door het ministe rie van onderwijs, en het ouderplat form gedane landelijke oproep had echter niet de bedoeling om de over heden met die tekortkoming te con fronteren. Integendeel. Directeur M.D. Baaij ervaart de gescheiden huisvesting zelfs als eeji voordeel. "We zijn blij, dat we niet onder één dak zitten omdat de kinderen bij ons nog echt kleuterkunnen zijn. Aan de ene kant is het plezierig om in één gebouw te zitten, maar dan zouden onze kleuters heel wat ruimte moe ten inleveren. Het grote nadeel van de gescheiden huisvesting is het mindere, contact, maar dat kun je 'afdwingen.' Zo beginnen we op maandagmorgen gezamenlijk en houden we op vrijdagmiddag samen de weeksluiting. Maar het pluspunt is dat de kleuters meer kleuter zijn gebleven; het kleutereigene wordt beter bewaard." Uitgangspunt van het. basisonder wijs was de betere overgang tussen het vroegere kleuter- en lager onder wijs. "Wij moeten voortborduren op wat de kléuters hebben opgebouwd. Daarom speler! de leerlingen van groep 3 nog een kwartier per week buiten. Hiervoor is buitenspeelmate riaal aangeschaft en onze. ervaring is, dat het een gewonnen uurtje is in plaats van een verloren- kwartiertje. Na de kerst gebeurt dat niet meer wekelijks. Op die manier is de aftouw niet zo abrupt." Baaij heeft zelf nog zes jaar het lager onderwijs meegemaakt. Bovendien heeft hij les gegeven op een ook qua gebouwen volledig geïntegreerde school. Terugkijkend op tien jaar basisonderwijs noemt hij de grotere zelfstandigheid van de leerling en de ruimere differentiatie de pluspunten van het basisonder wijs. "Het differentiëren binnen de groep heeft meer aandacht gekre gen, zowel naar de sterkere als naar de minder begaafde leerling. De zorg voor de Individuele leerling wordt ook meer door alle leerkrach ten'gedragen. In alle openheid pra ten we daarover. De zorgverbreding heeft een duidelijke injectie gekre gen." Volgens directeur Baaij is er voor de kinderen meer zelfwerkzaamheid gekomen. "Vroeger werd alles voor gekauwd. Nu hebben de leerlingen een grotere zelfstandigheid. Ze leren hun gedachten ook beter verwoor den." Een ander aspect van het basisonderwijs is volgens de St. Annalandse schoolleider, dat de uren doelmatiger ingevuld worden. "Men is zinvoller bezig; er zit geen kind meer te niksen." Het basisonderwijs bracht in groep 7 en 8 het vak Engels naast de moe dertaal, zoals ook gezond gedrag, sociale redzaamheid en geestelijke stromingen nieuwe vakken zijn naast het aloude rekenen, taal, geschiedenis en aardrijkskunde. Ondanks verschillende pluspunten, ziet Baaij nog een minpunt bij het basisonderwijs. "Voor de rust was het beter geweest, dat kleuter- en lager onderwijs gescheiden waren gebleven. Men komt daar al een beetje op terug. De pabo-opleiding is er ook niet op afgestemd. Je mist die echte, gemotiveerde kleuterjuf fen van vroeger", aldus directeur Baaij van de School met de Bijbel te St. Annaland. De 200 leerlingen werden maandag bij tien jaar basisonderwijs bepaald door de aanwezigheid van de ouders in de klas. "Nationaal was geopperd om een inloopavond te organiseren, maar door het succes van onze opa- en oma-morgen was-bij ons het idee geboren om de ouders lessen te laten meemaken", vertelt Baaij. Dat bleek aan te slaan, want vele moeders, vaders of allebei de ouders namen maandagochtend of -middag met hun kroost plaats in het lokaal. Nadat het Bijbelverhaal was verteld, kwamen in groep 3 en 4 de reken boeken op tafel. Dat gaf weinig moeilijkheden. Het grootste probleem voor de meeste ouders was, dat ze hun benen onmogelijk onder het tafeltje gewor steld kregen. In de bovenbouw moest er bij rekenen dieper nage dacht worden. Tja, hoe maak ik zo'n breuksom ook al weer, dacht menige ouder. In de pauze kon er even bij gepraat worden en werd er heerlijk over het plein gerend. Het weer was 's morgens prima. Dan weer de school in. Lezen in groep 3. Wat kunnen ze dat al goed zeg, consta teerde menige vader en moeder. Zingen in groep 4 'In 't plantsoen' waarbij kinderen en ouders rechtop moesten zitten en meedoen. Aard rijkskunde in groep 5: een leuke les met een prachtige methode. Zingen in groep 6/7 'Brand in Mokum.' En in groep 7/8 gaf de meester nog een dictee. Bij de kleuters werd er geknipt en geplakt rond het thema 'de herfst.' Bomen zonder bladeren en regen druppels met een paraplu. Ook mocht er buiten gespeeld worden en weer terug in het lokaal, in de hoe ken, zoals de poppenhoek, de com- puterhoek, enz. Dinsdagmorgen waren de kinderen al voor acht uur op school. Ze had den allemaal een bord, beker, vork, mes, theedoek en eierdopje meege nomen voor een feestelijk ontbijt. Voor elke leerling was er een kren tenbol, een bruin bolletje, een beschuit met beleg en drinken. Dit was mogelijk gemaakt door de zelf standige ondernemers uit de kring van de ouders. Na het ontbijt en het Bijbelverhaal volgde de ochtend van de leerling. Dat betekende lekker iets doen wat ik leuk vind. Op het grote schoolbord werken, een mooie tekening maken, een spelletje doen of soms ook even niksen. Dinsdagmiddag werden de juf- frouws en meesters extra verwend. Mooie tekeningen, chocoladeletters, planten, ja van alles werd hen toege stopt. De leerlingen verzorgden het programma en deden dat op hun eigen, creatieve wijze. Even van rol veranderen, dat is geen kleinigheid, zo bleek op de School met de Bijbel te St. Annaland in het kader van tien jaar basisonderwijs. Advertentie I.M. De O. Elsemanschool, onderdeel van het Scheldecollege waaronder ook de TSG in Sint-Maartensdijk valt, viert morgen het feit dat direc teur J. van Hal 25 jaar aan de school is verbonden. Hij begon als 'typele raar', werd later leerlingbegeleider en adjunct-directeur. Sinds de fusie - samen met andere scholen - tot het Scheldecollege, is hij lokatiedirec- teur. Minister Ritzen van onderwijs heeft de financiering van het mbo-college in Oude Tonge stopgezet. Het bestuur, met de Thoolse burgemees ter H.A. van der Munnik als voorzit ter, kan nu alleen nog met het Albe- dacollege in Rotterdam overleggen over de overname van gebouwen en personeel. De school telt ongeveer 300 leerlingen. Twee jaar lang is met het Albedacol- lege onderhandeld over een fusie, maar in juni brak het bestuur de gesprekken af. In plaats daarvan richtte het de blik op het eveneens in de Maasstad gevestigde Zadkinecol- lege. Er werd een intentieverklaring getekend om het mbo-college vanaf 1996 onder te brengen bij de stich ting openbaar beroepsonderwijs Rotterdam en regio. De minister had juist geëist dat uiterlijk 1 oktober de besprekingen met het Albedacollége hervat zouden worden. Personeel en medezeggenschapsraad van het mbo-college spanden dan ook een kort geding aan. Daarin sprak de rechter onlangs uit, dat het bestuur opnieuw met het Albedacollege om de tafel moest. Het stopzetten van de financiering, met terugwerkende kracht tot 1 augustus, betekent mogelijk dat al uitbetaald geld (150.000 gulden per maand) zal worden teruggevorderd. Het schoolbestuur is het niet met de politieke overwegingen van de minister eens, maar heeft unaniem besloten aan diens wens gehoor te geven. Er zijn twee bestuursgedele- geerden benoemd. Zij zullen met het Albedacollege gaan overleggen. Verder zullen ze alles in het werk stellen om de continuïteit van het onderwijs te waarborgen. De belan gen van leerlingen en personeel van de school staan hierbij voorop. De directeur van de mbo-school heeft inmiddels kenbaar gemaakt te zullen opstappen. De collecte voor de Nederlandse Brandwondenstichting heeft in Tho len ƒ1558,- opgebracht. De opbrengst wordt besteed aan verbe tering van de- behandeling van brandwondpatiënten, voorlichting, wetenschappelijk onderzoek en beheer van de nationale huidbank. Gevers en collectanten hartelijk bedankt. Inschrijvingen in het Handelsre gister van nieuwe bedrijven op Tholën en St. Philipsland vanaf 7 oktober tot en met 3 november 1995. CVAB (Centrum voor attitude en begeleiding), Roolandsedijk 2, in strueren en begeleiden van deelne mers in het omgaan met- honden en katten, in zowel praktische als theo retische zin, 1 personeelslid. Meloen, Meanderlaan 182, verhuur vakantiewoning, geen personeelsle den. Laura Ouwens int., Hollaereweg 5, groot- en kleinhandel in gewichtsbe- heersingsprodukten, 1 personeels lid. Motorschip Inge (v.o.f. scheepvaart bedrijf Lindhout), Tienhoven 110, binnenscheepvaartbedrijf, 2 t/m 4 personeelsleden. Machinehandel Heijboer, Haven plein 7, groothandel in machines, waaronder compressoren, hoge- drukreinigers, 1 personeelslid. D.H.Verpak, Geulweg 31, inpak- en thuiswerkcentrale, groothandel in bloemen en planten, 5 t/m 9 perso neelsleden. Elly Breure, Scaldisstraat 33, het geven van cursussen, kleinhandel in het cursusmateriaal aan cursisten, geen personeelsleden. In de rooms-katholieke kerken van Tholen, Oud-Vossemeer, Halsteren en Lepelstraat is zondag het vertrek aangekondigd van pastoor G. Doh- men. Na Pasen volgend jaar keert Dohmen op eigen verzoek terug naar zijn geboortestreek Limburg. Hij heeft vier jaar in de regio gewerkt. Pastoor W. Wiertz zal na het vertrek van Dohmen de enige priester zijn voor de vier parochies. Hij houdt de eerste zorg voor Oud-Vossemeer, maar is daarnaast ook voor de ande re parochies beschikbaar. Pastoraal werkster mevrouw G. Verlijsdonk uit Tholen zal de eerste zorg krijgen voor Lepelstraat. Het is de bedoe ling om voor Halsteren een tweede pastoraal werker aan te trekken. De precieze invulling moet nog door de betrokken parochiebesturen beke ken worden. "We zullen nog meer samen met elkaar moeten gaan doen", zegt pastoor Wiertz, sinds 1990 in de regio werkzaam, in een reactie. Hij voorziet dat er in de toe komst minder eucharistievieringen zullen plaatsvinden door het vertrek van Dohmen. Overleden kind.. De werkgroep Sterven en Rouwen te Bergen op Zoom zet samen met de stichting Maatschappelijk Werk een gespreksgroep op voor ouders die de afgelopen drie jaar een kind hebben verloren door ziekte of een ongeval. Voor de gespreksgroep, die op 30 november begint, kan men zich opgeven op tel. 0164-237056. Zaterdagmiddag net na het middag uur hebben zich al heel wat mensen verzameld in de recreatiezaal van Ten Anker. Op de tafels liggen sta pels postzegeltoeken en de filatelis ten buigen zich over andermans col lectie om er iets van hun gading in te zoeken of gewoon eens te kijken. Uiteraard worden de zegels die men wil bekijken niet met de hand uit de boeken gehaald, maar met een stomp pincet. Ook de diverse catalogi lig gen opengeslagen onder handbereik om te controleren of het nu net om die zegel gaat die men wil en natuur lijk wat hij (ongeveer) waard is. Aan één van de tafels zit ook RPF/GPV raadslid P. van Belzen over een boek met Duitse zegels getogen. "Tja, deze hobby is voor mij goed te doen in die paar halve uurtjes die ik eens vrij heb. Het kost niet zoveel tijd", zegt Van Belzen, die zich beperkt tot Duitse postze gels. "Zo blijf ik toch een beetje in mijn vakgebied." Van Belzen is namelijk ondermeer leraar Duits aan het Calvijncollege. Hoe breidt iemand die maar weinig vrije tijd heeft zijn collectie dan uit? "Ik bestel wel eens zegels. En als ik in Duitsland ben, dan ga ik vaak naar een postkantoor en vraag ik of ze een serie voor me willen afstempe- len. En dat schijnt daar heel normaal te zijn. Er komen blijkbaar veel toe risten postzegels voor hun verzame ling kopen. Hoe moet je anders aan de nieuwe zegels komen?" Ongestempeld» postzegels zijn over het algemeen meer waard dan gestempelde. Maar dat hoeft niet altijd op te gaan. "Je hebt ook men sen die juist postzegels verzamelen met allerlei stempels erop. Bijvoor beeld één soort zegel met allemaal verschillende stempels van postkan toren erop", legt Van Belzen uit. Wat zijn verzamelgebied betreft, zijn de postzegels van het voormali ge Oost-Duitsland (DDR) een apart onderdeel. Ze worden sinds de her eniging van de beide Duitslanden niet 'meer gemaakt en - sommige exemplaren worden daardoor veel waard. "Je hebt met name in de series bepaalde zegels waarvan er veel minder gemaakt worden dan de rest van de reeks. Daar is dan moei lijk aan te komen." Maar voor de gewond fjlatelist is er ook al veel te halen uit de zogenaamde 'dubbel- tjesboeken'. "Zegels die je voor een stuiver of een dubbeltje koopt, kun nen ook heel interessant zijn. Je zult er maar net een nodig hebben-in een serie." In een andere hoek met een forse stapel dikke, boeken, zitten de e/iige bewoners van Ten Anker. Dhr. C. Hoek is met een pincet bezig om een aantal zegels uit een boek te halen. Zijn vrouw praat wat met de overige bezoekers en betaalt uiteindelijk de aankopen. "Ik ben vroeger een fana tiek verzamelaar geweest. Boeken vol had ik er, maar sinds ik in het bejaardenhuis zit, is dat grotendeels voorbij", vertelt Hoek. "Je mag niet .alles meenemen zie je. Ik had zoveel spullen,' die kon je tot aan het pla fond nog'niet kwijt. Dus heb ik ook mijn zegeltoeken- voor het grootste deel maar weggegeven. Bovendien kan ik niet meer naar allérlei beur zen. Dat laat het lichaam niet meer toe." Maar als de gelegenheid zich voordoet, verdiept Hoek zich toch graag nog even in zijn oude hobby. "Ik houd zelf erg van oude zegels, met kopjes erop. Je weet wel, van de •koningin bijvoorbeeld. De echte dure zegels daar begin ik niet meer a&n. Dat kost teveel." Niet iedereen denkt er zo over. Som migen hebben er veel geld voor over om bepaalde zegels in hun bezit te krijgen. Op de postzegeldag werd ook een veiling gehouden. "Daar worden de duurdere zegels inge bracht", vertelt penningmeester mevr. H. Roosentoom van Delta Oost. "Dat is veiliger dan ze. mee te geven in een rondgaand ruilboekje. Het 'zou dan wel eens kunnen gebeuren dat iemand jouw dure zegel eruit haalt of vervangt, door een gestem peld of beschadigd exemplaar. Op de veiling zitten de zegels in zakjes en komen in geen andere handen dan die van de veilingmeester." De bedragen van de geveilde zegels lig gen soms schrikbarend hoog. Van rond de 40' tot wel 350 gulden. Slechts enkele aanwezigen hebben een bordje om te bieden opgehaa1'1 Ondanks de forse prijzen, verwisse len meerdere zegels (of series) van 'honderden guldens van eigenaar. Voor dat bedrag zou mën een heel dubbeltjesboek vol postzegels mee kunnen nemen. De verzameldrift van de mens gaat blijkbaar ver. Want uiteindelijk gaat het om een stukje gekleurd papier van 1,5 bij 2 centimeter waarvoor men oorspronkelijk het luttele bedrag van enkele centen neertelde. Nu zijn een aantal exemplaren dui zenden guldens waard als ze in goe de staat verkeren. Een beruchte Nederlandse zegelserie .bestond uit •m. \mL C. Hoek (links) sloeg op de postzegeldag in Ten Anker zijn slag. Om gezondheidsredenen kan hij niet zomaar meer naar de bijeenkomsten van filatelisten, maar deze dag wilde hij niet missen. de zogenaamde 'koe-zegels'. De drie exemplaren vormden samen de afbeelding van een weiland met koeien. Degene die destijd de zegels voor een paar gulden van de ITT kocht èn ze aan elkaar liet zitten, was jaren later gelukkig, want de waarde overtrof de honderd gulden. Nu is de prijs wat gezakt, maar de koetjes zijn nog altijd goed voor een bedrag rond de 90 gulden. Zelfs los zijn ze een aanzienlijk bedrag waard. De PTT vaart wel bij de verzamel woede van de filatelisten. Zomer-, kerst- en kinderzegels, eerste-dag- enveloppen en speciale uitgaven gaan grif van de hand in aparte map jes. Maar ook hier laten de gevolgen zich gelden van het feit dat de PTT een zelfstandig bedrijf is geworden. "De emissie voor volgend jaar wordt met een derde teruggeschroefd", weet Van Belzen te melden. Maar in Duitsland is de post allang gepriva tiseerd en daar produceert men lus tig voort. En ook in Nederland zijn er genoeg zegels in omloop. Wie een blik in de catalogus heeft gewor pen, doet er goed aan de oude post- zegeltoekqn uit de jeugdjaren van zolder te halen en er nog maar eens goed naar te kijken.

Krantenbank Zeeland

Eendrachtbode (1945-heden)/Mededeelingenblad voor het eiland Tholen (1944/45) | 1995 | | pagina 11