'Zeeuwen willen geen gekke dingen eten' ’Wie oorbeschermers gebruikte was een watje’ Landlust heropent na verbouwing Inzamelacties voor Dorcas Boottocht met zorginstelling Concert Zeeuws Mannenkoor B.V. BEVELAND FUTSAL HROÖS OP ZEEUWS Eigen fotowerk in eigen tuin Guldenactie op rommelmarkt Avondvierdaagse in Ovezande Kampioen doet sportieve plicht UÜTESPROKE Woensdag 28 april 2003 de Bevelander Pagina 17 De Goed Zeeuws, Goed Rond ExpresZo (dirrom zó) Reagere? Schrief naè expreszo@zeelandnet.nl Zeêland jie bin oans eigen land, me verdraeg' gin vremde 'and, die ier zeit wa' me motte doe, een echte Zeêuw is daè nie voe. Dirrom me ók mè 1 keus Oranje en Zeêland da's de leus Zo bluuve me mie 'art en mond, mie éél oans lief, goed Zeêuws, goed rond! *Op z'n Zeêuws zou Wilhemina "Wulletje" motte worre. Maè ik kenne een vrouwtje mie die naem en die zei oaltied: "gin puüt in de poel die a zo 'êêt". Dus laètte me 't mè op Wilhelmina 'ou we. Het land van Zeêuwen, noe beroemd, da hroós ok oal de naemen noemt van Joost de Moor en Bestevaer, de glorie worre me gewaer. Waèvan een 'oóp geschreven is, in Nederlands' geschiedenis: Michiel de Ruijter, Naerebout mensen die a 't in ere 'oudt. Me binne ier 't beste tuus, en aers wille me naè ruus. Waè a een diek oans uus beschermt, de zunne oanze grond verwaermt. Waè t iedereen goed kan vergae, voe wie a werkt en kan verstae: "Ik vecht en kan 't waeter an" De Zeêuwse Leeuw die weet d'r van! 30 april viere me wee Koneginnedag. Voe de zessenvuüftigste keer op dien dag. Toet 1949 wier koneginnedag op 31 augustus evierd, de verjaerdag van Koningin Wilhelmina* Bie oans op 't durp wor dan naè d'n optocht bie 't hijsen van de vlagge oaltied 't Wilhelmus ezonge, gevolgd deur 't Zeêuws Volkslied. Dat lied wier in 1919 deur de bovenmeêster van 's Gravenpolder eschreve om de band van Zeêland mie Nederland en de Oranjes te benaedrukken. Net naè d'n êêsten wereldoorlog wouwe de Belgen naemlijk een dêêl van Zeêland annexere, om- da ze vonde da Nederland pro-Duits ewist was deur neutraal te bluüven. As doeksje voe 't bloeien van België wouwe ze dirrom Zeeuws-Vlaanderen De Zeêuwen voelden daè nie vee voe, en dirrom is dit protestlied eschreve. Ik begreep nooit zo goed waèrrom a 't Zeêuws volkslied nie in oanze eigen taele eschre- ven is, mè dat za d'r vast mie te maeken ehad da Vlamingen 't Zeêuws soms beter kunne verstae dan Nederlanders, en me wouwe juüst die band mie de rest van Nederland laete blieke. De annexatieplannen van de Belgen bin nie deur egae, mè 't Zeêuws Volkslied is wè bluüve bestae. En omda me wee maats bin mie de Belgen en de band mie Nederland nie persé 'oeft te blieken, kunne me 't noe ók best in 't Zeêuws zienge: NIEUWDORP - Restaurant Partycentrum Landlust in Nieuwdorp verbouwde de afgelopen maanden grondig aan het a la carte restau rant dat een nieuwe uitstraling verkreeg in harmonie met het karakter van de 350 jaar oude boerderij. Vloer, verlichting, bar, alles is ver nieuwd of verbouwd. De oude balken zijn geaccentueerd, de open haard is met authentieke stenen terug opgemetseld en de moderne grote ramen werden vervangen door vensters met kleine ruiten. Vanaf 3 mei zijn de werkzaamheden afgerond. Restaurant Partycentrum Landlust werd vijftien jaar geleden door de familie Schrijver opge bouwd. Landlust is een antieke kapitale boerderij waar nu een a la car te restaurant, diverse partyhalen en vergaderruimten te vinden zijn. Landlust combineert de sfeer van het antieke gebouw met moderne voorzieningen. Het restaurant-partycentrum is geschikt voor bruilof tenjubileumfeesten, condoléances, bedrijfsbijeenkomsten of zakelij ke afspraken. Voor meer informatie: www.landlust.nl. Het betreft vooral luchtfoto's maar ook grondfotografie. De expositie aan de Ripstraat 27 in Kamperland is open van 10.00 tot 21.00 uur. Voor meer informatie over het werk van Donker: www.cedephoto.com. Uitbundig zonlicht. Achter het huis loopt een aantal zwarte schapen die - na een signaal van de baas - in volle vaart op hem afkomen. In de schuur heeft Jaap Rentmeester van alles bewaard zoals zijn bokshand schoenen met een kruisje erboven, een oude reclameplaat van Persil, landbouwwerktuigen. In een apar te ruimte heeft hij zijn werkplaats met keurig geordend gereedschap. Hier hangt de geur van bewerkt hout en huisvlijt. We gaan aan de eettafel bij het achterraam zitten. De vrouw des huizes, Els, vóórziet het gezelschap van een geurend kop koffie. Het interview kan be ginnen. Diezelfde actie is zaterdag 29 mei ook in de Petrakerk in Ka- pelle en bij de Christelijk Gere formeerde Kerk aan de Bieze- lingseweg 6 in Biezelinge. De Kleding gaat naar de armen in Oost-Europa, het Midden-Oos- ten en Afrika. Net buiten Ovezande temidden van uitgestrekte landerijen ligt een pittoresk 'spulletje'. Nog net geen echte boerderij volgens de bewoner, omdat de schuur en bijgebouwen niet aan de specifieke eigenschappen voldoen. In ieder geval ziet het bouwsel er erg Zeeuws uit met links het woonhuis en eraan vast gebouwd de ty pische Zeeuwse schuur met mendeur en klinkèt. Jaap Rent meester werkte zijn hele arbeidzame leven op bulldozers en kra nen. Van Belgische kolen tot Zeeuwse dijken. In dat boerderijtje een gesprek over hard werken en het geloof. het zogenaamde hijsbewijs te ver krijgen. Tot de vut bleef hij op de hijskraan. Zo werkte hij een tijd aan de Eemshaven. In Zeeland heeft Jaap vaak aan dijkverzwaring gewerkt. Zo hielp hij mee om de zeedijk bij Borsele te verhogen van zeven naar twaalf meter. Ook de dijk bij Ellewoutsdijk kreeg er in '83 vijf meter bij. De kraancabine werd steeds com fortabeler: de laatste jaren werkte hij op een kraan met airco. Jaap vertelt over de arbeidsomstandig- WOLPHAARTSDIJK - Maandagmorgen elf uur, een zonovergo ten tijdstip. Restaurant Het Veerhuis ligt nog als een haven van rust naast het echte haventje van Wolphaarstdijk. Dat was afgelo pen zondag wel anders. Onder een minstens zo stralende zon scho telden de koks Sydney Schutte en Michel Louws toen zo'n veertig gasten een tien-gangenmenu voor. Het concert begint om 19.30 uur en er zullen verschillende vader landse liederen gezongen wor den. Speciaal is de medewerking van Elise Baaij uit Yerseke, die enkele nummers begeleidt op de panfluit. Verder is er de mede werking van Mardel van Westen, organist van de Maria Magdale na Kerk in Goes. De toegang is gratis. GOES - Zorginstelling De Zonnebloem heeft woensdag 30 juni haar eendaagse boot reis voor zieken, gehandicap ten en huisgebonden senioren van alle gezindten. OVEZANDE - In Ovezande is van 10 tot en met 14 mei een avondvierdaagse. Hierbij zijn afstariden van vijf, tien en vijftien kilometer te lo pen in routes die rond Ovezande voeren. De start is tussen 18.00 en 19.00 uur in dorpshuis Het Trefpunt. Inschrijving voor het evenement kan op zes mei van 16.00 tot 17.00 uur en van 19.00 tot 20.00 uur. Het startgeld bedraagt 2,50 euro. GOES - De futsalcompetitie is bijna gespeeld en alle resulta ten zijn bekend. In de eerste klas kreeg het al gedegradeer de Café Nationaal in zijn laat ste wedstrijd nog een 7-5 ne derlaag te slikken van FC Barbé. KAMPERLAND - Luchtfo tograaf Cas Donker houdt bij goed weer op vrijdag 30 april en zaterdag 1 mei in zijn tuin een expositie van ei gen werk. Het vertrekpunt is om 9.00 uur aan de Houtkade op het AKF terrein in Goes. Om 17.30 uur is daar ook weer de aankomst. Op de boot, de Eureka I, is ruimte voor tweehonderd gasten. De kosten voor deze dag zijn eenen twintig euro per persoon. Aan melden kan voor 3 mei bij P.C. Priem-Hoogstrate, 0113-342770 of J.A. van 't Westeinde, 0113- 270983. Mysterie Jaap komt uit een degelijk rooms- Hroos op Zeeuws is in een nieuw jasje estoke. Ik bin meer op onderzoek uut egae. De kommende tied duüke me een bitje dieper in de taele waèr a me oal zo hroós op bin, mè me komme natuurlijk oaltied wee boven: Luctor et Emergo! heden in zijn beginperiode die naar moderne maatstaven gemeten onverantwoord waren. Neem bij voorbeeld de herrie van de machi nes. "Soms stopte je watjes in je oren, afval van een weverij, dat ge bruikt werd om de machines te poetsen. Wie wat anders gebruikte, oorbeschermers, werd als een wat je beschouwd." Oogsten Alle tijd heeft vutter Jaap om te 'oogsten', zoals de boer aan het eind van de zomer de gewassen binnen haalt, de vruchten plukt van wat verricht is. "Ik heb de indruk dat ik al dik halverwege de oogst ben. Dat stemt me overigens niet wee moedig. Je leert dat het er nu een maal bij hoort." Bij die vruchten horen bijvoorbeeld ook kleinkinde ren. Jaap en Els zijn sinds een paar weken opa en oma van hun eerste kleinzoon. Een geweldige erva ring, vindt de gevutte kraanmachi nist. waagder. We moeten het publiek hier wat meer sturen en zachtjes laten wennen aan het vreemde. Ook Nederland is niet achter bij de rest van Europa. Schutte: "We zijn bezig met een inhaalrace. België en Frankrijk staan stil. De keukens van Engeland en vooral van Spanje gaan heel erg vooruit. Ze gebruiken in Spanje technieken die wij niet kennen. Wij kijken dat eigenlijk een beetje af van anderen. Op die ma nier kunnen wij ook beter worden." Warm ijs "Soms denk je dat iets gewoon niet kan", vertelt Louws. "Warm ijs bij voorbeeld. Of poeder van ganzenlever Maar toch kan het, met de juis te technieken. Je moet slim nadenken en veel experimenteren. We moeten de Fransen voorbij willen streven." Lachend: "Dat zou toch mooi zijn, als de Fransen speciaal voor onze keuken hierheen kwa men." Schutte: "Om een goede kok te zijn moetje er gevoel voor heb ben." Louws onderbreekt hem: "En je moet ook een goeie kok willen zijn. Je moet niet de makkelijkste weg kiezen, want dan kom je er niet. Je moet kunnen voelen wat lekker is. De smaken zitten in je hoofd." "En je moet niet naar de uren kijken dat je er aan bezig bent. Het is geen achtuurbaan. Je moet wilskracht hebben en doorgaan", vervolgt Schutte. Louws: "Het is topsport." katholiek gezin, 's Zondags naar de mis en 's middags naar het lof. Eens in de drie weken naar de biecht "Natuurlijk probeerde je er wel onderuit te komen, maar voor je twaalfde ging je er via de school naar toe." De kerkdiensten staan niet in zijn geheugen gegrift als 'dierbare herinneringen'. "Ik ver stond er niks van en ik vond het ge weldig stinken naar de wierook", blikt Jaap terug. Het geloof werd nou niet bepaald toegankelijk ge maakt. Het bleef een mysterie wat mogelijk ook de bedoeling was. Desondanks heeft hij geen aversie gekregen tegen het geloof en de kerk. Het geloof is een waardevol le, verrijkende constante in zijn leven gebleven. Vaak was het een samenbindende factor. Jaap refe reert aan de vroegmis om half acht. "Na de mis bleef iedereen voor de kerk - van verkeer had je niet of nauwelijks last - napraten en geleidelijk verdwenen er steeds meer in het café tegenover de kerk. Dat waren dagvullende kerkdiensten: om even voor half acht de deur uit en zo tegen half Kwaad werk Jaap Rentmeester is in 1942 gebo ren in Ovezande op de Groenedijk; Is de oudste van een gezin van ze ven kinderen. Hij doorliep de land bouwschool en ging daarna bij boeren in de buurt werken. In zijn militaire diensttijd werd hij bulldo zermachinist. Een vak dat Jaap daarna jarenlang uitoefende in Bel gië, Frankrijk en Nederland. In België werkte hij negen jaar, waar onder Wallonië. Daar hielp de Ovezandenaar mee om kolenafval te zuiveren. Kwaad werk. Lange weken van zeventig, tachtig uur. Aan de rondweg rond Charleroi werkte hij twee jaar. Maar Jaap z'n hart ging uit naar klei en zand. Op rotsachtige bodem bulldozeren is 'slecht werk'. "De machine had geen enkele vering of enig ander comfort." Om maar te zwijgen over wat we tegenwoordig airconditioning noemen. "Soms in de vrieskou op de kraan en alles watje aanraakte was van staal, dus ijskoud. Hooguit zat je op een 'ba- oljezak'een jute zak." Dijkverzwaring Op z'n veertigste volgde Jaap een opleiding tot kraanmachinist om Landlust combineert de sfeer van het antieke gebouw met mo derne voorzieningen, (foto: Tannie de Jonge) De groep heeft dit keer ook een inzamelactie voor kwartjes, dub beltjes, guldenmunten en briefjes. In een van de kramen staat een melkbus, waarin het geld gedeponeerd kan worden. Mensen die raden hoeveel geld er aan het eind van de markt in de bus zit, winnen een prijs. 'S-GRAVENPOLDER - hulpverleningsorganisatie Dorcas houdt zaterdag 1 mei tussen 9.00 en 11.30 uur een kledinginzameling in de Elim- kerk aan de Langeweg in 's- Gravenpolder. Jaap Rentmeester blikt terug op zijn leven: "Ik heb de indruk dat ik ai dik halverwege de oogst ben. Dat stemt me overigens niet weemoedig." (foto: Tannie de Jonge) Schutte, kok van driesterrenrestaurant De Librije in Zwolle, en Louws, chefkok van het Veerhuis, zijn goede vrienden van elkaar. Sa men besloten ze dit tien-gangenevenement in het Veerhuis op touw te zetten. 'Voor de lol.' Onder leiding van die twee passeerden de meest uiteenlopende en uitgekooktste spijzen de revue. Met bijpassende wij nen natuurlijk, die verzorgd werden door Berteld van de Velde. Louws: "Het koste natuurlijk heel wat voorbereiding. Maar nadat we een kleine advertentie geplaatst hadden, stroomden de reserveringen binnen. Sydney als driesterrenkok zorgde ook wel voor publiciteit. Hier in Zeeland is het uniek iemand uit de top te krijgen. Hoewel je hier ook goede restaurants hebt. De Zeeuwse keuken loopt absoluut niet achter bij de rest van Nederland. Ons publiek is alleen nuch terder. Zeeuwen willen klassiekers eten. Niet van die gekke din gen. In het westen, in de Randstad, kan het wat gekker, wat ge- 'S-HEER HENDRIKSKIN- DEREN - De vrijwilligers- werkgroep Terres des Hommes houdt 15 mei van 9.30 tot 13.00 uur haar jaarlijkse rommel markt. twaalf weer huiswaarts." Jaap vertelt nog een anekdote uit het rijke roomse leven: als je achttien werd, moest je naar de dansschool in de Jeugdhoeve in 's-Heeren- hoek. Een school uitsluitend voor rooms-katholieken. Mogelijk werden daarmee ongewenste kruisingen tussen roomse en pro testantse geliefden voorkomen. Een andere anekdote, mogelijk ook met de bedoeling om de geesten gescheiden te houden: re gelmatig trok Ovezande ten strij de tegen Driewegen en wel de roomse jeugd tegen de protestant se. Jaap had op diverse plekken in het dorp een knuppel verstopt om in geval van nood een tik uit te de len. Zo lijken vele wegen naar Rome te leiden weliswaar met een afbuiging naar 'Samen op weg'. Andere tijden, andere zeden. Een absolute verrijking, vindt Jaap. Terwijl de zon de voorkant van het huis begint te beschijnen, loopt het gesprek ten einde. De tafel wordt zo gedekt. En de dag... die gaat over tot de orde van de dag. KAPELLE - Het Zeeuws Mannenkoor geeft 30 april een Oranje Concert in de Neder lands Hervormde Kerk in Ka- pelle. Decokay De Verfbron maakte het seizoen af met een klinkende 4-2 zege op Messina/C1000, dat overigens verdienstelijk debu teerde in de eerste klas. Café de Korenbeurs versloeg Bloemiste rij Wisse met duidelijke cijfers: 7- 2. Van Sabben/Gemeente Goes won ruim van FC San- dee/Havenzicht, dat het na dit seizoen voor gezien houdt. In de tweede klas deed kampioen FC Bonaparte zijn sportieve plicht en versloeg rode lantaarndrager Colijn IT met klein verschil (3- 2). Door dit resultaat degradeert Colijn IT naar de derde klas. Delta Mossel verloor met 4-1 bij FC Total en staat nu samen met Kamerbreed op een gedeelde tweede plaats. Rojas Tankers kan de beiden nog passeren wanneer de laatste wedstrijd gewonnen wordt. De derde klas speelt nog een volledige competitieronde en is dan klaar. Kloetinge 4 is al we ken kampioen en Delta Mossel houdt de tweede plaats, ondanks de opvallende 1-7 nederlaag te gen Keuringsdienst. Uitslagen: 1ste klas: De Koren beurs - Bloemisterij Wisse 7-2; FC Barbé - Café Nationaal 7-5: Kloetinge matisse - SV Robur 5- 5; Decokay De Verfbron - Mes- sina/C1000 4-2; Van Sabben/Gemeente Goes 8-4. 2de klas: FC Bonaparte - Colijn IT 3-2; FC Total - Delta Mossel 4-1; PTT - Sturris Yerseke 8-5. 3de klas: Kloetinge 6 - LW/Me- ijer 2-4; Rabobank - Delta NV 8- 1; Delta Mossel 2 - Keurings dienst 1-7; Fabery de Jonge - Kloetinge 4 0-3. Berteld van de Velde (links) verzorgde samen met koks Michel Louws (midden) een Sydney Schutte een tien-gangenmenu. (foto: Jacomijn Hoekman) tg 1 9 ei LA A A A Door Cees Ingelse

Krantenbank Zeeland

Bevelander | 2004 | | pagina 17