al vele eeuwen oud Bijgeloof rondom het ei J B I i Puzzel mee en win ‘n beautyarrangement Paasviering Monsterpuzzel 8 I I I Woensdag 27 maart 2Q0£ JBBÏ70 ■■Ï7Ï 172 4 Ik zeg en ik zei, ik leg en ik lei, een maagd is een meid en het Engelse egg is ons ei. Heel merkwaardig, nietwaar? Het ei behoort tot de Germaanse woorden waarin eg en ei stuivertje wisselen. Emmausgang W: Modern bijgeloof 74 ■■75 jMpe ■■77 7^ ^^■■80“ ^^■■82 <b r^r 111 112 131 129 128 126 136 132 141 137 146 143 f 151 148 157 164 159 160 167 165 ^4 ^■V9T18O 1181 ■^^^^■■l 8'3 ■■Ï86 ■■187 18^BBÏ89 ■■92 19^W«Ï94 '197 j^^M98 199 ■■200 20^BM2Ö2” 203 20^BM2Ö5~ 206 ■■208 ■■2Ö9 ■■210 ■■2Ï3” ^^■■FfT ■^8 ^^■■220 221 ■■222“ 223 ■■224 22^W 22OBB229 23(^BM2M ■■232 |234 “23^ ||J237 240 2^^Up42 243 ■■■244 245 24^M>247 248 173 169 195 184 185 196 216 207 226 217 227 233 233 239 256 267 277 284 88 146 48 21 274 259 86 220 155 1 51 241 185 268 97 227 103 137 32 6 10 198 20 76 209 172 13 213 192 266 247 14 232 bij 95 ■■96 97 100 lÖ™«W2 WO w^MMTöë io^WmïTo THT U^BBTÏÏ7 ^^■■HÊF’ 122 12^MMÏ24 125^.< T3CF open haard. Een hydromassa- gebad zorgt voor een optimale en complete massage van het hele lichaam. Dit heeft een ef fectieve stimulans op de circu latie van het bloed en een posi tieve werking op het lymfe-sys- teem. Overtollige afvalstoffen worden uit het lichaam verwij derd. Tot slot kunt u kiezen tus sen het gebruik van een snel- bruiner of alphamassage. De snelbruiner geeft u een mooie bruine kleur, terwijl de alpha- massage garant staat voor een half uur totale ontspanning. Capital Sports Goes is een mul tifunctioneel sport- en gezond heidscentrum waar jong en Hoe het komt dat de kip als huisdier vele eeuwen v<C<tr Chr. hier bekend was? Geen mens die het weet. Laten wij zeggen dat onze voorouders gek op eieren waren, dat ze het zat werden om hun nek te breken bij het uithalen van inheemse vogelnestjes, dat gans en eend te weinig legden en dat ze daarom maar kippen kochten van langstrekkende oosterlingen. Waarom wij dan zelf van onze bloedei gen patrijs geen legdier hebben gefokt? Niemand die het weet. Een ei is niet bederfelijk. U koopt natuurlijk kakel verse eieren, allicht. Toch bereikt het ei (mits koel bewaard) pas op de negen de en elfde dag zijn volle smaak. En in de koelkast blijft het zeker drie tot vier weken heel goed eetbaar. Toch was dat niet de reden voor de vraatlust onzer fokkende voorouders. Uit een ei ontstond een nieuw dier, een vogel. Bijgevolg moest je, als je zo’n ei consumeerde, toch allicht iets meekrijgen van de krachten van het jonge dier... En dus maar nestjes uitha len. Van eieren eten zouden de man nen bijzonder potent worden. Het was De paasviering is al eeuwenoud. De naam is ontleend aan het Joodse Pa scha, oftewel Pasach, het oud-Israali- tisch Paasfeest dat oorspronkelijk een lentefeest was en bij de eerste volle maan in het voorjaar werd gevierd. Cultisch gezien omvatte het Pasach- feest dank aan de vruchtbaarheids god van de nieuw-geborenen. De naam ‘Pasach’ is waarschijnlijk van Keulen uit verspreid over Neder- Duitsland en Scandinavia, terwijl het Duitse woord ‘Ostern’, dat evenals het Engelse ‘Easter’ etymologisch afkom stig is van ‘Ostara’, de naam van de Oud-Germaanse godin van de lente door de Angelsaksische missie naar zuid-Duitsland werd gebracht. Het Paasfeest was in oorsprong een hei dens en nogal losbandig voorjaars- feest, terug te voeren tot lang voor onze jaartelling. Nu is het misschien interessant te weten, dat ons Paas feest in haar gekerstende vorm veel van heidense culten en rituelen had en heeft. Zo zagen we in het noorden en oosten van ons land, alsook in Overijssel, Gelderland en Drenthe in vele dorpen het gebruik om met Pa sen bij de boerderij een vuur te ont steken van de versleten gereedschap pen van de winter. De paasvuren zijn weer helemaal terug, zelfs in de meer zuidelijke streken. Alleen worden niet de oude gereedschappen verbrand maar wordt gewoon snoei- en afval hout gebruikt. Tenslotte is er het moderne bijgeloof, dat eieren door hun hoge cholesterol gehalte het optreden van hart- en vaatziekten bevorderen. Dat zou dan komen door de dooier, want die bevat cholesterol, het wit niet. Ook dit is bij geloof, want de jongste proeven op tienduizenden mensen die ruim tien jaar duurden hebben uitgemaakt, dat bij een normale levenswijze het cho lesterolgehalte van het voedsel weinig of niets uit maakt. Eten we het niet dan maakt het lichaam het zalf wel, omdat cholesterol een stof is die voor allerlei lichaamsfuncties (zelfs voor sex!) no dig is... F O ja, eieren pellen is soms bar lastig. Het eiwit zit dan z<t vast aan het vlies (dat zit vlak onder de schaal) dat we de helft kwijt zijn als we met pellen klaar zijn. Daartegen helpt maar één middel en ook dat is niet altijd afdoende: de eieren koken en meteen afkoelen in koud water. Ze drogen dan niet uit, zo dat het vlies gemakkelijker loslaat van het eiwit. Bij zeer verse eieren helpt dat echter niet helemaal. We kunnen dus met de eieren doen, zoals we gewoon waren te doen. Ze be horen tot het goedkoopste eiwitrijke voedsel dat geschikt is voor de mens. Zelfs als vegetariar mogen we ze eten, want eeteieren zijn onbevrucht. Jam mer voor al die cartoonisten die ze z<t oud laten worden dat de kuikens er uit komen... ging om afvalhout en afgedankte rie ten manden en dergelijke te collecte ren voor het Paasvuur, waarbij dan uit volle borst gezongen werd. Zo heerste in het zuiden van het land de gewoonte dat de gezinnen voor een bepaald aantal eieren werden ‘aangeslagen’. Tegen Pasen kwam dan de koster hiertoe het geld ophalen, waarvan 30% naar de pastoor ging en hij 70% zelf mocht houden. Wee echter de rampzalige, die hen met lege handen laat staan! Eendrachtig wordt er dan gejoeld. Hej nog olde maanen Die wi'w mit Pasen braanen Of een bossien stro ofries Aanders braandt oes Poasvuur niet. Wil ie dan niet geev’n Dan zul de niet langer leeu’n Gierlap, geef wat, gierlap, geef wat! Wilt u ook meedingen naar de ze prijs? Stuur dan de oplossing van de puzzel binnen een week naar de redactie van De Beve lander, postbus 5, 4460 AA in Goes. De winnaars worden ge publiceerd in De Bevelander van woensdag 10 april. Over de uitslag wordt niet gecorrespon- deerd’ ■■249 250 HHpSÏ ■■252 BBB253 ■■254 255 '25^BBl258 ■■259 “■■260” 261 262^ ■■É263” 26^^>265 ■■266 26^BBp69 ■■270 2^ ■■273 2^TMB275 ■■276 278 ■■279 28(^BM ■■■281 ^^■■282 283 ■■286” ^^■■287 ■■288 ■■289 P&P 0102 ■91 ■■Ö2- 93 [98 ■■99 ■T05 ■■06 ■m3 BBlU ■■20 ■■21 '127 VERTICAAL: 2 ondernemingsraad; 3 gril; 4 Schotse rok; 5 landbouw werktuig; 7 nevel; 8 erfelijkheidsdrager; 9 aankomend; 11 aan boord; 12 klok; 13 nobel; 15 dreumes; 16 vrouwelijk dier; 17 dagdeel; 18 mili tair; 19 toehalen; 21 jaargetijde; 23 droog; 25 zin; 27 troubadour; 29 bij belse vrouw; 32 talmen; 33 ingebeeld meisje; 34 elasticiteit; 36 samen gevoegd; 38 wak; 40 kruiderij; 42 door water omgeven land; 44 voor; 45 lidwoord; 47 getuigschrift; 48 Europees hoofdstad; 50 zoen; 52 pl. op de Veluwe; 54 Europeaan; 56 medicijn; 59 vissersplaats; 60 soldaten- kost; 62 ogenblik; 65 vernis; 68 botterik; 69 hoofddeksel; 73 lidwoord; 75 atoomgroep; 77 omroeporganisatie; 78 omslag; 81 paling; 84 der halve; 85 kleur; 86 uitgeteld; 87 vr. maat; 88 teug; 89 hoofddeksel; 91 vruchtje; 93 luiaard; 95 getij; 97 hoofd; 98 masker; 99 moerasplant; 101 huisdier; 103 lichaamsdeel; 104 navelzwijn; 105 aanspreekvorm; 106 windrichting; 107 gewricht; 109 dralen; 111 boom; 113 beurtzang; 114 zangnoot; 116 familielid; 118 slimme; 120 heilige; 121 plakbriefje; 123 kleding; 125 daar; 127 al; 128 vermaak; 130 overal; 131 slot; 134 hande ling; 135 Oostpolynesiar; 138 pleisterplaats; 140 smaldeel; 141 Europe se hoofdstad; 142 plaats; 144 verdriet; 147 liedjeszanger; 148 pl. in Noord-Holland; 149 nievers; 152 banier; 153 windrichting; 155 Europe se taal; 158 verwijderd; 160 varkenshok; 162 hoofddeksel; 163 congres gebouw; 164 gesloten; 170 dappere; 172 oliestaatje; 175 kledingstuk; 177 vogeleigenschap; 178 vogelproduct; 180 compagnon; 181 vogel; 182 grafsteen; 185 keren; 187 familielid; 188 hoofdtelwoord; 190 or gaan; 192 voedsel; 193 persoonlijk vnw.; 195 toetsenbord; 197 jongens naam; 198 inktvis; 199 insecteneter; 200 de dato; 201 zangnoot; 203 pl. aan de Rode Zee; 204 hoofddeksel; 206 oosterlengte; 207 verkiezen; 208 wanneer; 210 roofvogel; 211 papaverplant; 214 indien; 216 lekker nij; 218 visgerei; 219 bevel; 221 onbepaald vnw.; 223 klepper; 224 de oudere; 225 ademhalen; 228 zuiver; 230 hevig; 231 verbinding; 232 sa menzang; 235 neon; 237 bijbeldeel; 240 hetzelfde; 241 enkelen; 242 spek; 243 wapen; 245 hiaat; 246 gebogen been; 247 welvaren (Indon.); 248 meisjesnaam; 250 medisch specialisme; 252 Perzische vorst; 255 plank; 257 muziekslot; 259 slede; 261 water in Noord-Brabant; 262 voormiddag; 264 klets; 266 bijwoord; 268 eikenschors; 270 opkikker; 271 Chinese maat; 273 dat is; 274 voorz.; 276 vogel; 278 Frans lid woord; 280 disc-jockey; 281 zaterdag; 283 regeringsreglement. 58 85 192 105 163 33 In sommige streken van ons land en bij onze Belgische zuiderburen is het ook nog steeds traditie om een Paas- kermis te houden. In de fleurige kraampjes verkoopt men allerhande lekkernijen zoals sinaasappels, no ten, koeken en, natuurlijk ook eieren. Van heinde en verre komen de fami lies ‘in hun paaspronk uitgedost’ op dit feestelijk gebeuren af. Heel vroe ger heette deze uittocht naar de ker mis de Emmausgang: waarschijnlijk stoelt dit op de vroegere ommegan gen te voet en te paard om de ontkie ming van het jonge zaad te bevorde ren. (De voeten zijn het symbool van mannelijke sexualiteit, het paard is een moedersymbool). Zo was in an dere contreien het gebruik in zwang op Paasmaandag met paarden door het jonge koren te rijden, hetgeen naar men dacht een overvloedige oogst op zou leveren. Het Paasfeest roept onmiddellijk as sociaties met eieren bij ons op. Im mers, een Pasen zonder eieren is geen Qcht Paasfeest! Het mag dus nauwelijks vreemd heten, dat vroeger zowel als nu het ei een grote rol speelt in tal van volkstradities. oud terecht kunnen. Niet al leen voor beautyarrangemen- ten, maar ook voor fitness, fy- siofitness, aerobics, karate, ju do, tuimelen, kyo bo, spinning, skaten en squash. Capital Sports is olympisch steunpunt voor Zeeland-Westbrabant Lang voor het begin van onze 1 jaartelling had de mens uit het Achter-Indische bhankivahoen een kip gefokt. Die stamvader leeft nog in heel Achter-Azia. Het is een patrijsachtige vogel die drie of vier maal per jaar een broedsel groot brengt. Licht na de duisternis. Als de weergo den ons goedgezind zijn bezorgen zij ons een milde paasweek. Dagen waarop wij er op ons ‘paasbest’ op uit trekken, naar het park, de bossen of het veld. De kinderen sturen we de tuin in om de bont geschilderde ei eren te zoeken. Wie er de meeste heeft gevonden is de gelukkige win naar. Wie goed in zijn vel zit, voelt zich gezonder. En niets is zo ontspannend en lekker als een compleet verzorgde beautydag. Het lente-arrangement dat Ca pital Sports u tot 21 juni biedt zit boordevol ontspanning en genot. Onder de goede inzen ders van deze puzzel verloten we twee arrangementen. U wordt ontvangen met een meergraneneieren. Dat zijn eieren van kippen die niet eenzijdig zijn gevoed. Van eieren eten raak je verstopt! Mis, als u uw eitje niet keihard kookt zult u er geen last van hebben en als u het bakt helemaal niet. Eieren barsten als je geen zout in het kookwater doet. Mis, die barsten komen doordat er haarscheurtjes in de eierschaal zit ten, doordat de schaal te zwak is of doordat u de eieren zC uit de ijs koude koelkast in kokend water mikt. Bij een gekookt ei zit de lucht kamer soms helemaal scheef. Kun je zien hoe oud dat ei is! Ook al mis: slechts de grootte van de luchtkamer zegt iets over de ouderdom. Bewaart u de ei- eren op de scher- pe punt of op de stompe punt (dat maakt geen enkel verschil) dan gaat de luchtkamer netjes in het topje zitten. Dat vergemakke lijkt het pellen. Grote vuurstapels worden op een hoogte aangelegd en er zijn speciale verordeningen voor in het leven ge roepen. Vroeger werden die plekken dan als de Paasberg of Paasweide aangeduid. Vorig jaar konden veel paasvuren niet worden aangelegd wegens de mond- en klauwzeercrisis en werden veel vergunningen inge trokken. Het verslepen van grote tak kenbossen bracht een te groot risico voor verspreiding van het virus met zich mee. Maar dit jaar lijken er geen belemmeringen te zijn, dus zullen er vele honderden paasvuren worden ontstoken. Het is een sociaal gebeu ren waaraan de moderne mens on danks de vergaande individualisering toch behoefte blijkt te hebben. Vroe ger werden deze vuren geacht aan de akkers en aan mens en dier kracht en vruchtbaarheid te schenken. Vuur is namelijk het symbool van vernieu wing, de Phoenix die uit de as verrijst. De as die overblijft symboliseert de overgang van de ene fase naar de an dere. Het vuur geeft ons licht en ver jaagt de koude. Tevens is vuur een symbool van liefde, leven en vurige hartstocht. Onze voorouders waren er heilig van overtuigd, dat het bevor derlijk was voor de vruchtbaarheid van het gewas als de rook van het paasvuur over de pas bezaaide akkers trok. De verkoolde as werd zorgvuldig over het bouwland verspreid om het zaad beter te doen gedijen. Aan deze as werd bovendien nog een bescher mende kracht toegeschreven; men nam er namelijk ook wat van mee naar huis om dit tegen de donder en bliksem te beschermen. Een variant op deze vuurstapels is de teerton, waarbij in het midden een paal staat met een zonnerad. In sommige delen van Drente was het een traditioneel gebruik dat het man nelijk deel van de jeugd in de stille week vCCr Pasen de boerderijen af- Voorts behoort het tot de groep ‘stapelvormen’; dat zijn woorden die in onze taal een dubbele meervoudsuitgang heb ben: lammeren, liede ren, klederen, kinderen, I volkeren enz. en ook ei- eren. Het ei begint in vrijwel alle talen met^ een klinker. Dat is zelfsB in het Latijn het geval, ovum. En dat betekent gewoon 'wat des vogels is’ omdat vogel avis was in het Latijn. Maar ons woord ei is (en dat wisten de vroegere eierverklaarders niet) wel enkele duizenden ja- ren ouder dan het Latijn. •'St: Puzzelaars opgelet! Want wie deze week meedoet aan onze paaspuzzel maakt kans op een heerlijk beau- ty-lentearrangement Capital Sports Goes. HORIZONTAAL: 1 duister; 6 vanwege; 10 lijst; 14 geraas; 20 ruw; 22 vi stuig; 24 slaapplaats; 26 afgemeten; 28 spoed; 30 inhoudsmaat; 31 eet gelegenheid; 33 gevangenis; 35 orgaan; 37 water in Friesland; 38 twee maal; 39 ogenblik; 41 voorz.; 43 keurig; 44 prak; 46 vogeleigenschap; 47 slee; 48 drank; 49 getroffen; 51 weinig; 52 boerderijgrond; 53 steen; 55 overblijfsel; 56 klap; 57 vies; 58 oefenstuk; 61 plant; 63 hof; 64 groep; 66 klaar; 67 lof; 68 jong dier; 70 loop; 71 lidwoord; 72 theorie; 74 geldla; 75 voorz.; 76 zwemvogel; 77 stem; 79 tongbeweging; 80 aansporing; 82 weigering; 83 maanstand; 84 uitgestorven vogel; 86 veeverblijf; 88 stok; 90 neon; 91 mand; 92 bureau; 94 garenklos; 96 Ned. rivier; 98 snijwerk- tuig; 99 gesteente; 100 manlijk dier; 102 hemellichaam; 104 visje; 105 Russisch dorp; 108 huisdier; 110 schil; 112 rustend; 113 onderricht; 114 persoonlijk vnw.; 115 voorz.; 117 hoeveelheid; 119 vogel; 120 vr. munt; 121 vordering; 122 vernis; 124 watering; 126 kunstenaar; 129 jong konijn; 132 zangnoot; 133 inktvis; 135 strijdgewoel; 136 persoon lijk vnw.; 137 boom; 139 wijfjesree; 141 vrijheer; 142 persoonlijk vnw.; 143 roeipen; 143 Europese taal; 146 eer; 147 aanbieding; 148 pl. in Drenthe; 150 mep; 151 grafvaas; 152 bosgewas; 154 twijg; 156 en ande re; 157 zangnoot; 158 roe; 159 kosten koper; 161 lekkernij; 163 advies; 164 tegenover; 165 sporenplantje; 166 juiste; 167 bijwoord; 168 hand vat; 169 legerafdeling; 170 hoefdier; 171 halfbloed; 173 editie; 174 ver grootglas; 176 opening; 179 weergalm; 183 half; 184 eerwaarde heer; 186 briefaanhef; 187 pensioenregeling; 189 bolgewas; 191 militair; 192 water in Utrecht; 194 bergplaats; 195 kanon; 196 wiel; 198 werk; 200 in sect; 202 hoenderachtige; 205 duin; 207 amfibie; 208 titel; 209 wig; 210 gevat; 212 scheepsvloer; 213 tantalium; 215 werkplaats; 217 dwars hout; 218 heg; 220 watervogel; 222 palm; 224 rustteken; 226 van onde ren; 227 bezitter; 229 aardig; 231 allee; 232 meubelstuk; 233 ijzer; 234 voegwoord; 236 sierlijk; 237 tegenwoordig; 238 boom; 239 unieke; 242 kwartet; 244 cart; 247 verdriet; 249 menen; 251 bijbels fig.; 253 uitroep; 254 beuren; 256 Europa cup; 258 band; 259 waterpeil; 260 witte mier (Mal.); 263 selderij; 265 job; 266 oude maat; 267 gard; 269 bordspel; 270 onbedorven; 272 vochtmaat; 273 voorganger; 275 tot en met; 276 vogelgeluid; 277 nobele; 279 tot wederdienst; 281 plaatsen; 282 strijd perk; 284 naderend; 285 via; 286 bevestiging; 287 lach; 288 Europeaan; 289 weg. kopje thee of koffie en wordt voorzien van een badjas en handdoeken. Een gelaatsbe- handeling met Thalgoproduc- ten (bestaande uit een reini ging, peeling, stomen, mee- eters verwijderen, wenkbrau wen epileren, massage, masker en dagcrème) zorgt ervoor dat u zich gelijk al een ander mens zult voelen. U geniet van een handmassage, een verwennerij voor droge handen. Na een overheerlijke warme lunch (of diner, voor wie op maandag komt) kunt u terecht in de sauna met stoombad, voeten- bad en whirlpools. Tussendoor is het heerlijk relaxen rond de Jongens klommen vroeger in de hoog ste bomen om met de pet tussen de tanden (waarin de eieren) voorzichtig af te dalen. Twee gaatjes in de dop en het uitvloeisel kon je bakken. De dop pen kon je aan een draadje boven je bed hangen bij wijze van krijgstrofee. Wie de meeste lege doppen boven zijn legerstee had hangen was de onge kroonde koning. Dat dit een zinloze manier is om de natuur te ontdoen van nuttige diertjes... wie dacht daar toen aan? Gelukkig zijn we tegenwoordig wat wijzer geworden en kunnen we ons te goed doen aan scharreleiereren en De wintermaanden zijn voorbij en de zon wekt op tot nieuw le ven. Velen kijken reikhalzend uit naar de vroege voorjaarsbloe men in de tuin en de uitbottende knoppen aan de bomen en strui ken. Het vogelvolkje werkt be drijvig aan de nesten waarin zij hun toekomstige jongen groot moeten brengen en het voorjaar geeft ons een gevoel van vernieu wing en verjonging. Wij voelen ons als herboren. ook het uitgekiende kostje voor kinderen, ou den van dagen en zieken. Een ontbijt zonder ei was dan ook he lemaal niks. Je kunt het klutsen, koken en bakken. Geklutst met cognac of brandewijn levert het een drankje dat, mits ingenomen op de nuchtere maag, u de hele dag fit doet voelen. 1 |2 |3 |4 5™ TT" ÏT" 15 16 17 18 1^TBB2Ö ■■^^■■22 ■■2^ ■■£^■■26 ■■27 28” 2^ 32 ■■33 3^ 36 ^^■■37 ■■38 39 4^TMl43 ■■44 4^ ■■47 ■■48 49 5^ ■■52 ■■53 5^ ■■56 M|57 ■■58 59 62 ■■63”” 64”” 65 ■■66””^^■■TT” ■■68 6^ 73 83 ■■84 ^■86 8^ ■■88 8^TB>9Ö ■■92 93 ■■94 95 ■■96 9^^B 98 ■■99 L" 1^ lO^W 104 ■■H05 ■^p06 ïo^MBÏÖë loÈnBBTlÖ 111 135 142 147 152 153 158 163 168 140 166

Krantenbank Zeeland

Bevelander | 2002 | | pagina 21